ABD Deniz Araçları Devrim Yarattı: İran'a Karşı İlk Kez Kullanıldı
Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanlığı (CENTCOM), 12 Temmuz'da İran topraklarındaki çeşitli hedeflere yönelik icra edilen operasyonlarda, askeri literatürde bir ilke imza atarak insansız deniz araçlarını (İDA) düşman unsurlara karşı ilk kez kullandığını resmen duyurdu. Bu stratejik hamlede 'Saronic Corsair' modelindeki insansız deniz araçları öne çıktı. Bu gelişme, özellikle Hürmüz Boğazı'nın kontrolü üzerinden ABD ve İran arasındaki artan gerilim ve güç mücadelesi göz önüne alındığında, askeri taktikler açısından önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın, kritik öneme sahip bu su yolunu denetim altına alma ve İran'ın limanlarına yönelik deniz ablukası uygulamasını yeniden başlatma yönündeki niyet beyanlarının ardından, İran'ın da bölgedeki Arap ülkelerine yönelik saldırılarını yoğunlaştırdığına dair raporlar bulunuyor. CENTCOM'un pazartesi sabahı sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, tek yönlü taarruz kabiliyetine sahip çok sayıda insansız deniz aracının, İran'daki bir denizaltı ve gemi bakım tesisini başarıyla hedef aldığı teyit edildi. Bu operasyon, ABD kuvvetlerinin bu tür otonom sistemleri gerçek muharebe koşullarında ilk kez kullanması açısından kayıtlara geçti.
Açıklamada ayrıca, Bandar Abbas Deniz Üssü'ndeki limana yönelik gerçekleştirilen operasyonda üç adet Corsair tipi insansız deniz aracının kullanıldığı belirtildi. Yetkililer, bu saldırının İran'ın ticari deniz taşımacılığına yönelik potansiyel tehdit oluşturma kapasitesini önemli ölçüde zayıflattığını vurguladı. Bu operasyon, ABD Donanması'nın insansız deniz araçlarını çatışma bölgelerindeki operasyonel kabiliyetlerini artırma stratejisinin yeni ve heyecan verici bir aşamasını temsil ediyor. ABD'nin, kamikaze özellikli insansız hava araçlarını (İHA) savaş alanına taşıma konusundaki deneyimi, özellikle İran ile yaşanan çatışmalarda bu araçlardan kaynaklanan ciddi hasarlar göz önüne alındığında, insansız deniz araçlarının kullanımının stratejik önemini daha da artırıyor.
İran'ın Umman Körfezi'ne düşürdüğü bildirilen ve ABD Ordusu'na ait bir AH-64 Apache helikopterinin mürettebatını kurtarma göreviyle dikkat çeken Saronic Corsair İDA'lar, bu kez farklı bir rolle sahne aldı. Bu görev, bir insansız deniz aracının personel kurtarma ve arama-kurtarma operasyonlarında kullanıldığı ilk örnek olarak tarihe geçti. ABD 5. Filosu bünyesindeki Görev Gücü 59 tarafından yönetilen bu insansız deniz araçları, mart ayı sonlarında bölgeye ilk kez konuşlandırılmıştı. 2021'de kurulan Görev Gücü 59, yeni insansız sistemlerin ve yapay zeka tabanlı yeteneklerin günlük askeri operasyonlara entegrasyonunu test etme misyonunu üstleniyor.
Saronic şirketinin kurucu ortaklarından Rob Lehman, bu görevlerin elde ettiği başarının, insansız sistemler sektöründe geniş yankı uyandıracağını belirtti. Lehman, otonom sistemlerin artık sadece deneysel bir teknoloji sergisi olmaktan çıkarak, kendini kanıtlamış, gerçek askeri yetenekler olarak kabul edildiğini vurguladı. Benzer insansız deniz aracı teknolojilerinin daha önce Ukrayna tarafından Karadeniz'de Rus Karadeniz Filosu'na karşı etkili bir şekilde kullanıldığı ve Rus deniz unsurlarını Kırım'dan geri çekilmeye zorladığı biliniyor. Bu bağlamda Magura 7 modeli öne çıkan örneklerden biri olarak gösteriliyor. Kamikaze insansız deniz araçlarının ilk operasyonel kullanımı ise yıllar önce Yemen'deki Husi hareketine dayanıyor. Husiler, bu teknolojiyi İran'dan devralarak Kızıldeniz'de Suudi Arabistan'a ait firkateynlere karşı kullanmıştı. ABD ordusunun bu taktiksel yönteme yönelmesi, küresel askeri operasyonlar için yeni bir çağın habercisi olarak görülüyor; artık en güçlü ordular bile insansız araç teknolojilerine büyük önem veriyor.
