ABD ve İran Ateşkes İçin Yaklaşıyor: Detaylar Ortaya Çıktı
Uluslararası diplomasi kulislerinde dikkat çekici iddialar gündeme geldi. ABD ve İran yönetimlerinin, bölgedeki gerilimi azaltma potansiyeli taşıyan 60 günlük bir ateşkes anlaşması üzerinde ciddi ilerleme kaydettiği öne sürülüyor. Bu potansiyel anlaşmanın, stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın yeniden ulaşıma açılması ve İran'ın nükleer faaliyetlerinin belirli sınırlamalara tabi tutulması gibi kritik konuları da içerdiği belirtiliyor.
Axios haber sitesine konuşan ve kimlikleri gizli tutulan ABD'li yetkililer, iki ülke arasında karşılıklı mutabakatla uzatılabilecek 60 günlük bir anlaşma zabdı üzerinde yoğun mesai harcandığını ifade etti. Taslak anlaşmanın detaylarına göre, belirtilen 60 günlük süre zarfında Hürmüz Boğazı'nın tüm gemi trafiğine açık tutulması hedefleniyor. Bu kapsamda İran'ın, boğaz çevresine yerleştirdiği iddia edilen mayınları temizleyerek deniz trafiğinin güvenliğini sağlaması ve gemilerin serbest geçişine olanak tanıması bekleniyor.
Karşılığında ise ABD'nin, İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını hafifleteceği ve Tahran yönetiminin petrol ihracatını daha serbest gerçekleştirebilmesi adına bazı yaptırım muafiyetleri tanıyacağı ileri sürülüyor. Beyaz Saray kaynakları, ABD Başkanı Donald Trump'ın bu müzakerelerdeki temel stratejisinin, İran'ın somut adımlar atması karşılığında bazı kısıtlamaların gevşetilmesi yönünde olduğunu aktardı. Bu yaklaşım, 'performans karşılığında rahatlama' olarak özetleniyor.
Anlaşma taslağının, İran'ın nükleer silah edinme niyetinde olmadığına dair taahhüdünü pekiştirmesinin yanı sıra, uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması ve yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoklarının azaltılmasına yönelik müzakereleri de kapsadığı iddia ediliyor. İran'ın, arabulucu kanallar aracılığıyla ABD'ye, zenginleştirme faaliyetlerini askıya alma ve nükleer materyallerden uzak durma konusunda gayriresmi güvenceler verdiği belirtiliyor. ABD tarafının ise bu 60 günlük süreçte yaptırımların kaldırılması ve İran'a ait dondurulmuş mal varlıklarının serbest bırakılması gibi konuları görüşmeye açık olduğu ifade ediliyor. Ayrıca, taslak anlaşmanın İsrail ile Lübnan'daki Hizbullah arasındaki karşılıklı gerilimlerin ve saldırıların sona erdirilmesini de içerdiği gelen bilgiler arasında.