Arjantinli Ortak Karıştı: Türkiye'deki İhale Rüşvet İddialarıyla Sarsılıyor
Türkiye'nin araç muayene sektöründe önemli bir oyuncu olmaya hazırlanan Arjantin merkezli VTV Norte şirketi, kendi ülkesinde ciddi rüşvet iddialarıyla karşı karşıya. Bu durum, şirketin Türkiye'de kazandığı büyük ölçekli ihale üzerinde de soru işaretleri oluşturuyor. Uzmanlar, Arjantin'deki hukuki sürecin sonucunun, Türkiye'deki ihalenin geçerliliği ve geleceği açısından belirleyici olacağını vurguluyor.
Arjantin basınında yer alan bilgilere göre, VTV Norte, başkent Buenos Aires'in eski Ulaştırma Bakanı Jorge D'Onofrio'nun karıştığı bir yolsuzluk soruşturmasının merkezinde bulunuyor. Bakan D'Onofrio'nun, araç muayene sözleşmelerini belirli şirketlere yönlendirmek karşılığında rüşvet aldığı iddia ediliyor. Bu iddiaların odağındaki yedi şirketten biri de Türkiye'deki araç muayene istasyonları ihalesini kazanan MOI Ortak Girişim Grubu'nun üyelerinden VTV Norte olarak öne çıkıyor. Eğer Arjantin'deki yargı süreci VTV Norte'yi suçlu bulursa, bu durum Türkiye'deki ihalenin meşruiyetini de ciddi şekilde zedeleyebilir ve olası bir iptal veya yeniden ihale sürecini gündeme getirebilir.
Arjantinli Savcı Alvaro Garganta tarafından yürütülen soruşturma, eski Ulaştırma Bakanı D'Onofrio'yu, araç muayene sisteminde tekel konumunda olan yedi şirketle usulsüz anlaşmalar yapmak ve rüşvet almakla suçluyor. Bu şirketler arasında VTV Norte'nin yanı sıra, Türkiye'deki ihaleyi kazanan MOI Ortak Girişim Grubu'nda yer alan Met-Gün İnşaat, Itversia Gestion S.L. ve Opus Group AB gibi isimler de bulunuyor. VTV Norte SA'nın Başkanı Martin Hernan Serrano'nun da bu soruşturma kapsamında ifade vermek üzere mahkemeye çağrıldığına dair haberler yer alıyor. Eski Bakan D'Onofrio iddiaları reddetse de, savcılık soruşturmayı tamamlayarak davanın mahkemeye taşınmasını talep etmiş durumda. Rekabet Kurumu verilerine göre, VTV Norte'nin Arjantin'de toplamda 12 araç muayene istasyonu işletmekte olduğu belirtiliyor.
Türkiye'deki araç muayene istasyonları ihalesini kazanan MOI Ortak Girişim Grubu'nda Metin Güneş'in sahibi olduğu Met-Gün İnşaat da önemli bir paya sahip. AKP iktidarı döneminde aldığı büyük kamu ihaleleriyle tanınan Met-Gün İnşaat'ın bünyesindeki Eze İnşaat ve Atis Asfalt gibi şirketlerin de çeşitli sektörlerde faaliyet gösterdiği biliniyor. Bu şirketlerin aldığı kamu ihalelerinin toplam değerinin yaklaşık 20 milyar lira civarında olduğu tahmin ediliyor. Metin Güneş'in, siyasi çevrelerle yakın ilişkileri olan iş insanları arasında gösterildiği de kamuoyunda konuşulanlar arasında.
Yaklaşık 1.72 milyar dolarlık devasa bir bedelle gerçekleşen araç muayene istasyonları ihalesinde, Arjantinli VTV Norte'nin de dahil olduğu MOI Ortak Girişim Grubu'nun ödemeyi henüz yapmadığı öğrenildi. Bu durumun temel nedeni, Türkiye'deki hukuki süreçlerin, özellikle Danıştay'daki incelemelerin henüz tamamlanmamış olması. Şirket yetkilileri, Danıştay'dan onay çıktığı takdirde ödemenin gerçekleştirileceğini ve yeni dönemin 2027 yılından itibaren başlayacağını ifade ediyorlar. Ancak bu gecikme, devletin kasasına girmesi beklenen milyarlarca liranın da ertelenmesine neden oluyor.
İhalenin tamamlanmasının ardından Danıştay 13. Dairesi'nin onay vermesi durumunda devletin kasasına taksitli ödemelerle ilk etapta 28.6 milyar lira, peşin ödeme halinde ise 95.4 milyar lira gibi devasa bir meblağın girmesi bekleniyordu. Ancak Danıştay'ın bu konudaki karar süreci, beklentilerin aksine oldukça uzamış görünüyor. Normal şartlarda özelleştirme konularında Danıştay'ın yaklaşık iki ay içinde karar alabildiğine dikkat çeken uzmanlar, mevcut 13 aylık gecikmenin hem şirketler için avantaj sağladığını hem de devletin önemli bir gelir kaleminden mahrum kaldığını belirtiyorlar. Bu durum, ihalenin hukuki sürecindeki belirsizliklerin artmasına ve kamuoyunda çeşitli spekülasyonlara yol açmasına neden oluyor.
