Atacama Çölü'nde Kar Sürprizi: Kuraklık Yerini Sel ve Çamur Akıntılarına Bıraktı
Şili'nin göz kamaştırıcı derecede kurak bir iklime sahip olan Atacama Çölü, son günlerde yaşanan olağanüstü hava koşullarıyla adeta bambaşka bir görünüme büründü. Ağır kış fırtınalarının etkisi altına giren bölge, daha önce eşi benzeri görülmemiş bir manzaraya sahne oldu. Dünyanın en kurak yerlerinden biri olarak bilinen bu çöl coğrafyası, beklenmedik bir şekilde kar örtüsüyle kaplandı. Bu durum, hem bölge sakinlerini hem de bilim dünyasını şaşırttı.
Ağustos 2026'da etkili olan şiddetli kış fırtınaları, Atacama Çölü'nün geniş alanlarını beyaza boyadı. NASA Dünya Gözlemevi'nin uydu kayıtları, bu sıra dışı olayın boyutlarını gözler önüne serdi. Landsat 8 ve Landsat 9 uyduları tarafından 6 ile 14 Ağustos tarihleri arasında çekilen görüntülerde, Ant Dağları'nın yüksek kesimlerinden başlayıp çölün içlerine doğru yayılan belirgin bir kar örtüsü gözlemlendi. Ardından, 19 Ağustos'ta Terra uydusundan elde edilen veriler, karın Antofagasta şehrinin güneyindeki kıyı şeridine kadar ulaştığını gösterdi. Bu durum, çöl ekosisteminin alışılagelmiş yapısının tamamen dışına çıkan bir gelişme olarak kayıtlara geçti.
Bu beklenmedik doğa olayı, bölgedeki hassas bilimsel çalışmalar üzerinde de olumsuz etkiler yarattı. Özellikle astronomi alanında önemli araştırmalara ev sahipliği yapan tesisler, şiddetli hava koşullarından nasibini aldı. Altiplano-Puna volkanik kompleksinin yüksek bir noktasında bulunan Chajnantor platosundaki Atacama Büyük Milimetre/milimetre-altı Dizisi (ALMA) Gözlemevi, yoğun rüzgar ve kar yağışı nedeniyle geçici olarak operasyonlarını durdurmak zorunda kaldı. Bilim insanları, bu tür hava olaylarının gözlemlerini sekteye uğratmasından endişe duyuyor.
Şili Üniversitesi'nden atmosfer bilimci René Garreaud, yaşanan bu sıra dışı yağışların kaynağını detaylandırdı. Garreaud, olayın, jet akıntısından ayrılan ve 'kopuk alçak basınç' olarak adlandırılan özel bir meteorolojik sistemden kaynaklandığını açıkladı. Bu sistem, Pasifik Okyanusu'ndan gelen nemin iç kesimlere taşınmasına neden olarak, dağlık bölgelerde kar yağışına, kıyı şeritlerinde ise şiddetli yağmurlara yol açtı. Taltal kentinde yalnızca üç gün içinde kaydedilen yaklaşık 40 milimetrelik yağış miktarı, bölgenin yıllık ortalama yağış toplamının tam on katına denk gelmesiyle dikkat çekici bir rakam olarak öne çıktı. Bu yoğun yağışlar, beraberinde ani sel ve çamur akıntılarını getirdi.
Şili Ulusal Afet Önleme ve Müdahale Servisi (SENAPRED) tarafından yapılan açıklamalara göre, bu şiddetli fırtınaların tetiklediği ani sel ve çamur akıntıları, binlerce insanı olumsuz etkiledi. Yüzlerce konutun ağır hasar gördüğü bildirildi. Uzmanlar, bu tür ekstrem hava olaylarının, Pasifik Okyanusu'nda gözlemlenen ve etkisini artıran El Nino fenomeniyle doğrudan bağlantılı olduğunu belirtiyor. El Nino'nun bölgedeki yüksek basınç sistemini zayıflatarak, uzun süredir devam eden kurak iklim yapısını geçici de olsa değiştirdiği ve bu tür sıra dışı yağışlara zemin hazırladığı ifade ediliyor. Bu durum, iklim değişikliği ve aşırı hava olaylarının artan sıklığına dair önemli bir gösterge olarak değerlendiriliyor.
