Avrupa'da Mayıs Ayı Rekor Sıcaklıkları Can Aldı: 12 Kişi Hayatını Kaybetti
Batı Avrupa, bahar aylarında hiç görülmemiş bir sıcak hava dalgasıyla kavruluyor. Mayıs ayının ortasında yaşanan ve adeta yaz ortasını aratmayan bu erken ve yoğun sıcaklıklar, kıta genelinde rekorların kırılmasına yol açtı. Fransa ve İngiltere başta olmak üzere birçok ülkede termometreler, yüzyılı aşkın süredir kaydedilmeyen değerlere ulaştı. Ancak bu rekor sıcaklıklar, beraberinde trajik sonuçları da getirdi. Sıcaktan bunalarak serinlemeye çalışan vatandaşların boğulma vakaları ve aşırı sıcakların tetiklediği sağlık sorunları nedeniyle birçok kişi yaşamını yitirdi. Avrupa genelinde kaydedilen vefat sayısının 12'ye ulaştığı bildirildi. Bilim insanları, bu olağandışı meteorolojik olayın, küresel ısınmanın giderek artan etkilerinin somut bir göstergesi olduğunu vurguluyor.
Fransa'da erken gelen aşırı sıcaklar ölümcül sonuçlar doğurdu. Ülke genelinde sıcaklığa bağlı veya dolaylı olarak en az yedi kişinin hayatını kaybettiği açıklandı. Bu ölümlerin beşi serinlemek amacıyla suya girenlerin boğulmasıyla, ikisi ise spor aktiviteleri sırasında aşırı sıcakların etkisiyle gerçekleşti. Yetkililer, sıcak hava dalgasının, normalde cankurtaranların görev başında olduğu yaz sezonu başlamadan gelmesinin riskleri artırdığına dikkat çekti. Fransa Ulusal Meteoroloji Servisi Météo-France, yüksek basınç sisteminin sıcak havayı atmosferin alt katmanlarında hapseden bir 'ısı kubbesi' oluşturduğunu ve bu durumun mevsim normallerinin 10 derece üzerine çıkan sıcaklıklara neden olduğunu belirtti. Ülkenin ortalama sıcaklık endeksi 24,8 derece ile mayıs ayı rekorunu kırarken, bazı bölgelerde termometrelerin 39 dereceyi gösterebileceği yönünde uyarılar yapıldı. 2004 yılından beri uygulanan ulusal sıcaklık uyarı sisteminin mayıs ayında ilk kez faaliyete geçirilmesiyle, 13 bölgede 'turuncu alarm' ve 29 bölgede 'sarı alarm' seviyesinde önlemler alındı. Hükümet, 350'den fazla meteoroloji istasyonunda yeni aylık sıcaklık rekorlarının kırılmasının ardından acil durum hazırlıklarını değerlendirmek üzere üst düzey bir toplantı gerçekleştirdi.
İngiltere de benzer bir rekor sıcaklık dalgasıyla sarsıldı. Salı günü, bir önceki gün kırılan yüzyıllık sıcaklık rekoru bir kez daha aşıldı. Meteoroloji Ofisi (Met Office) tarafından yapılan açıklamaya göre, Londra'daki Kew Gardens'ta sıcaklık 35,1 dereceye ulaşarak, bir önceki gün kaydedilen 34,8 derecelik rekoru geride bıraktı. Bu değerler, 1922 ve 1944 yıllarında kaydedilen 32,8 derecelik eski rekorları tamamen geçersiz kıldı. Londra, gece boyunca sıcaklığın 20 derecenin altına inmediği nadir 'tropikal gece'lerden birini yaşadı. İngiltere Sağlık Güvenliği Ajansı (UKHSA), ülkenin büyük bir bölümü için perşembe gününe kadar geçerli olacak şekilde 'turuncu sağlık uyarısı' yayınlayarak, özellikle yaşlılar ve hassas gruplar için günün en sıcak saatlerinde dikkatli olunması gerektiğini bildirdi. Klimaların yaygın olarak kullanılmadığı İngiltere'de günlük yaşam olumsuz etkilendi. Londra metrosunda klimalı olmayan vagonlarda yolcuların sıcaktan bunalması ve Waterloo istasyonunda raylardaki duman ihbarı nedeniyle tren seferlerinde aksamalar yaşandı. İskoçya'nın başkenti Edinburgh'da ise itfaiye ekipleri, Arthur's Seat tepesinde başlayan ot yangınını söndürmek için gece boyunca mücadele verdi. Bu sıcak hava dalgası sırasında, göllerde ve denizlerde serinlemeye çalışan dört genç ile 60 yaşlarındaki bir erkeğin boğularak hayatını kaybettiği bildirildi.
Güney Avrupa'da da mevsim normallerinin üzerinde seyreden sıcaklıklar hayatı olumsuz etkiledi. İspanya Ulusal Meteoroloji Kurumu (Aemet) sözcüsü Rubén del Campo, ülkenin normalde yaz ortasında karşılaştığı sıcaklıklarla şu anda mayıs ayında mücadele ettiğini belirtti. Hafta sonu Sevilla'da termometreler 38 dereceyi gösterirken, İber Yarımadası'nın genelinde sıcaklıkların normal değerlerin 5 ila 10 derece üzerine çıktığı gözlemlendi. Bölgede sıcaklıkların 40 dereceye ulaşması bekleniyor. İtalya'da ise başkent Roma'nın da içinde bulunduğu Lazio bölgesinde, çiftçilik, inşaat ve teslimat gibi güneşe maruz kalınan sektörlerde çalışanlar için öğle saatlerinde (12:30-16:00) çalışma kısıtlamaları getirildi. İrlanda da bu olağandışı hava olayından etkilendi; iki meteoroloji istasyonunda kaydedilen 28,8 derece ile kendi mayıs ayı sıcaklık rekorunu tazeledi. Uzmanlar, sera gazı emisyonlarından kaynaklanan iklim değişikliğinin bu tür aşırı hava olaylarını daha sık ve daha şiddetli hale getirdiği konusunda hemfikir. Maynooth Üniversitesi İklim Araştırmaları Merkezi Direktörü Peter Thorne, İngiltere ve Fransa'da kırılan rekorların 'akıl almaz' olduğunu belirtti. İklim araştırmacısı Robert Vautard, sıcak hava dalgası sezonunun uzamasının doğrudan iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğunu, Avrupa'da haziran ayında benzer olayların sanayi öncesi döneme göre 10 kat daha olası hale geldiğini ve yakında nisan ve ekim aylarında da bu tür sıcaklıkların görülebileceğini söyledi. İklim bilimci Christophe Cassou ise bu tür bir olayın yılın bu zamanında gerçekleşme ihtimalinin son derece düşük olduğunu, sanayi öncesi çağda ise neredeyse imkansız olacağını ifade etti.
