Avrupa'dan Gelen Ezidiler: Mağara Köyü Yeniden Hayat Buluyor
Şırnak'ın İdil ilçesine bağlı tarihi Mağara köyü, uzun yıllar süren sessizliğin ardından yeniden yaşam belirtileriyle dolmaya başlıyor. 1990'lı yıllarda terör örgütü PKK'nın gerçekleştirdiği saldırılar sebebiyle köylerini terk ederek Avrupa'nın çeşitli ülkelerine göç etmek zorunda kalan Ezidi vatandaşlar, devletin hayata geçirdiği geri dönüş projeleri ve kapsamlı altyapı çalışmaları sayesinde ata topraklarına geri dönme kararı aldı. Bir zamanlar güvenlik endişeleri nedeniyle tamamen ıssızlaşan ve kaderine terk edilen Mağara köyü, bugün eski sakinlerinin geri dönüşleriyle yeniden canlanma sürecine girdi.
Güvenlik sorunlarının yoğun yaşandığı dönemlerde bölgedeki birçok köy gibi Mağara köyü de tamamen boşaltılmıştı. Bu süreçte köy sakinlerinin büyük çoğunluğu, daha güvenli bir yaşam arayışıyla başta Almanya, Belçika ve Hollanda olmak üzere Avrupa ülkelerine yerleşti. Yıllarını doğup büyüdükleri topraklardan uzakta geçiren bu aileler için, bölgede sağlanan huzur ortamı ve devletin sunduğu teşvikler, geri dönüş yolunu aralayan önemli etkenler oldu. İçişleri Bakanlığı'nın öncülüğünde başlatılan 'Köye Dönüş Projesi' kapsamında, Şırnak Valiliği ve İdil Kaymakamlığı, yurt dışında yaşayan eski köy sakinleriyle titizlikle iletişime geçerek onları topraklarına davet etti.
İlk etapta beş ailenin geri dönüş kararının ardından, Mağara köyünde topyekûn bir değişim ve gelişim süreci başlatıldı. Köyün modern yaşam standartlarına kavuşturulması amacıyla kapsamlı altyapı ve üstyapı yatırımları hayata geçirildi. Bu devasa çalışmalar çerçevesinde, köye 9,2 kilometrelik modern bir yol kazandırıldı. Tarımsal faaliyetlerin desteklenmesi için 2,2 kilometrelik sulama sistemi kuruldu. Ayrıca, bölge halkının sağlıklı yaşam koşullarına erişimi için bir arıtma tesisi inşa edildi ve atık yönetimi için modern bir kanalizasyon hattı döşendi. Köyün estetik görünümünü iyileştirmek ve güvenliği artırmak amacıyla aydınlatma direkleri yerleştirildi. Geçmişte hayatını kaybedenler için bir anıt mezar da köyde inşa edilerek, tarihi ve kültürel mirasın yaşatılmasına önem verildiği gösterildi. Bu çalışmalar sayesinde, uzun yıllar boyunca atıl durumda kalan köy, adeta yeniden doğdu.
Altyapı ve üstyapı çalışmalarının tamamlanmasıyla birlikte Mağara köyüne geri dönüşler hız kazandı. Daha önce köye yerleşen beş ailenin yanı sıra, beş aile daha evlerini tadilata alarak yeniden yaşanabilir hale getirmeye başladı. Şu an itibarıyla köyde on evin kullanıma hazır durumda olduğu bilgisi paylaşıldı. Bununla birlikte, Avrupa'da yaşayan ve köylerine dönme hazırlığı yapan çok sayıda ailenin olduğu öğrenildi. Yetkililer tarafından iletişime geçilen ve geri dönüş niyeti taşıyan yaklaşık yirmi ailenin daha yakın gelecekte Mağara köyüne yerleşmesi bekleniyor. Bu durum, köyün geleceği adına umut verici bir tablo çiziyor. Almanya'da 48 yıl yaşadıktan sonra köyüne dönen ve ilk ayrılanlardan biri olduğu kadar ilk dönenlerden de olan Nusrettin Genç, köydeki elektrik, su ve kanalizasyon gibi temel altyapı sorunlarının tamamen çözüldüğünü belirterek, bölgede artık güven içinde yaşadıklarını ifade etti. Genç, "Şu an on evimiz hazır. Yirmi kişiyle daha irtibatımız var, onlar da dönecekler. Köyümüz yaşamaya hazır hale geldi," diyerek duygularını dile getirdi.
