BM Genel Sekreteri Guterres Kıbrıs'ta: Yeni Barış Girişimleri Masada
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Kıbrıs adasında barış ve istikrarın sağlanmasına yönelik umutları yeniden canlandırmak amacıyla kritik bir ziyaret gerçekleştiriyor. Guterres'in 27-29 Temmuz tarihleri arasındaki adaya yaptığı ziyaret, bölgedeki siyasi dinamikler açısından büyük önem taşıyor. Bu ziyaret, yaklaşık 16 yıl aradan sonra Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri'nin gerçekleştirdiği ilk Kıbrıs ziyareti olma özelliğini taşıyor. Son olarak 2010 yılında dönemin Genel Sekreteri Ban Ki-moon adayı ziyaret etmişti. Bu uzun aranın ardından Guterres'in temasları, çözüm sürecinde yeni bir sayfa açma potansiyeli taşıyor.
Ziyaret kapsamında Guterres, Kuzey Kıbrıs Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile bir araya gelecek. Ardından ise Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis ile görüşecek. Bu iki liderin, Birleşmiş Milletler'in ara bölgede bulunan 'İyi Niyet Misyonu Ofisi' çatısı altında bir araya getirilmesi planlanıyor. Diplomatik çevrelerce, bu temasların son yıllarda Birleşmiş Milletler tarafından yapılan en kapsamlı girişimlerden biri olarak değerlendirildiği belirtiliyor. Ancak, bu yeni barış çabalarının somut olarak hangi sonuçları doğuracağı ve adadaki çözüm sürecine nasıl bir ivme kazandıracağı şimdilik belirsizliğini koruyor.
Guterres'in Kıbrıs ziyaretinde en dikkat çekici gündem maddelerinden birinin '5+1 formatı' olduğu ifade ediliyor. Bu formül çerçevesinde, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Türkiye, Yunanistan ve Birleşik Krallık'ın yanı sıra, Birleşmiş Milletler'in de masada 'artı bir' taraf olarak yer alması ve karar alma süreçlerine dahil olması öngörülüyor. Bu durum, özellikle garantör ülkeler arasındaki dengeler ve Türkiye'nin KKTC'nin haklarını savunmadaki konumu göz önüne alındığında ayrı bir önem taşıyor. Türkiye'nin, diğer garantör ülkelere kıyasla KKTC'nin pozisyonunu daha aktif bir şekilde savunduğu biliniyor. Bu yeni formatın, çözüm müzakerelerinde nasıl bir zemin oluşturacağı merakla bekleniyor.
Guterres'in Kıbrıs'a gelmesinden önce, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi María Angela Holguín, hem Erhürman hem de Hristodulidis ile ön görüşmeler gerçekleştirdi. Holguín, bu görüşmelerin ardından yaptığı açıklamalarda, Genel Sekreter'in uzun yıllardır adadaki iyi niyet misyonunu sürdürdüğünü ve yaklaşık son on yıldır Kıbrıs sorunuyla yakından ilgilendiğini vurguladı. Guterres'in daha önceki beyanlarında da, kendi görev süresi sona ermeden Kıbrıs meselesinde bir ilerleme kaydedilmesi yönündeki kararlılığını dile getirdiği biliniyor. Bu ziyaretin, söz konusu ilerlemenin sağlanması yolunda atılmış önemli bir adım olması hedefleniyor.
