Çin'de Yüksek Rakımda Dev Güneş Termik Santrali Kuruluyor
Çin Halk Cumhuriyeti, Xizang (Tibet) Özerk Bölgesi'nin Amdo ilçesinde, dünyanın en yüksek rakımlı kule tipi güneş termik santralini inşa etme çalışmalarına hız verdi. Deniz seviyesinden 4 bin 650 metrenin üzerinde bir yükseklikte konumlandırılan 100 megavat kapasiteli bu dev tesisin, yıllık yaklaşık 255 milyon kilovatsaat elektrik üretmesi hedefleniyor. Bu proje, Nagqu şehrine bağlı Amdo ilçesinde bölgenin ilk kule tipi güneş termik santrali olma özelliğini de taşıyor. Yıl boyunca 2 bin 800 saatten fazla güneşlenme imkanına sahip olan bölgede hayata geçirilen santral, zorlu yüksek rakım koşullarına rağmen günün farklı saatlerinde dahi güneş enerjisinden elektrik üretebilecek şekilde özel olarak tasarlandı.
Santralin en dikkat çekici ve mühendislik harikası olarak nitelendirilen bölümü ise yaklaşık 800 bin metrekarelik geniş bir alana yayılmış olan 15 bin 927 adet hareketli ayna. 'Heliostat' olarak adlandırılan bu özel aynaların tamamının montajı başarıyla tamamlandı. Bu aynalar, gün boyunca Güneş'in gökyüzündeki hareketini kusursuz bir şekilde takip ederek, yansıttıkları ışınları santralin tam merkezinde yer alan alıcı kuleye yönlendiriyor. Tek bir noktada yoğunlaştırılan bu güçlü güneş enerjisi, sistemde kullanılan özel bir eriyik tuzu yaklaşık 560 derece gibi yüksek sıcaklıklara kadar ısıtıyor. Yüksek sıcaklığa ulaşan eriyik tuzda depolanan termal enerji, ardından buhar üretimi için kullanılıyor. Elde edilen buhar, türbinleri döndürerek elektrik enerjisinin üretilmesini sağlıyor.
Bu gelişmiş sistemin geleneksel güneş panellerinden en önemli farkı, enerjiyi sadece Güneş gökyüzündeyken üretmekle sınırlı kalmaması. Tesis, içerisinde yaklaşık 8 saatlik bir termal enerji depolama kapasitesine sahip bulunuyor. Gün boyunca elde edilen ısı, eriyik tuzda depolanarak Güneş battıktan sonra dahi elektrik üretiminin kesintisiz sürdürülebilmesini amaçlıyor. Bu özellik, bölgenin enerji güvenliğine önemli bir katkı sunarken, gece saatlerinde de temiz enerjiye erişimi güvence altına alıyor. Bu yenilikçi yaklaşım, yenilenebilir enerji teknolojilerinde önemli bir ilerlemeyi temsil ediyor.
Projenin tam kapasiteyle faaliyete geçmesiyle birlikte, yılda yaklaşık 255 milyon kilovatsaat düzeyinde elektrik üretimi bekleniyor. Bu üretimin, Amdo ilçesi ve çevresindeki yaklaşık 50 bin hanenin elektrik enerjisi ihtiyacını karşılaması öngörülüyor. Özellikle kış aylarında kuzey Tibet elektrik şebekesinde yaşanan arz sıkıntılarının giderilmesine de önemli ölçüde katkı sağlaması hedefleniyor. Santralin devreye girmesiyle, her yıl yaklaşık 60 bin ton standart kömür kullanımının önüne geçilebileceği ve bunun sonucunda yaklaşık 165 bin ton karbondioksit salımının engellenebileceği hesaplanıyor. Yüksek rakım, dondurucu soğuklar ve şiddetli rüzgarlar gibi zorlu coğrafi ve iklimsel koşullar, projenin inşaatını ve işletmesini güçleştiren başlıca faktörler olarak öne çıkıyor. Bu nedenle santralde kullanılan tüm ekipmanlar ve kontrol sistemleri, bölgenin sert iklim koşullarına dayanıklı olacak şekilde özel olarak geliştirildi ve test edildi. Yaklaşık 2,04 milyar Çin yuanı tutarındaki yatırım ile hayata geçirilen bu stratejik projenin, 2026 yılı itibarıyla ulusal elektrik şebekesine entegre edilmesi planlanıyor. Tesis faaliyete geçtiğinde, sadece Xizang'ın temiz enerji üretim kapasitesini artırmakla kalmayacak, aynı zamanda aşırı yüksek rakımlarda büyük ölçekli güneş termik santrallerinin başarılı bir şekilde işletilebileceğine dair dünya için önemli bir örnek teşkil edecektir.
