Gıda Denetimlerinde Şok Gelişme: Eşek ve At Etiyle Üretilen Ürünler Piyasada
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından gıda sektöründeki hileli ve sağlığı tehdit eden ürünlere yönelik denetimler aralıksız sürdürülüyor. Bu kapsamda, taklit veya tağşiş yapıldığı belirlenen firmalar ve ürünlerin yer aldığı güncel liste kamuoyuyla paylaşıldı. Yapılan son analizler sonucunda, özellikle döner, tantuni ve kavurma gibi sevilen et ürünlerinde, tüketicilerin beklentisinin dışında 'tek tırnaklı' olarak adlandırılan at ve eşek etinin kullanıldığına dair bulgulara rastlandı. Bu durum, gıda güvenliği konusunda endişeleri artırırken, bakanlığın titiz çalışmalarının önemini bir kez daha gözler önüne serdi.
Bakanlığın güncellediği ve 30 Temmuz 2026 tarihi itibarıyla geçerlilik kazanan 'Taklit veya Tağşiş Yapılan Gıdalar' ve 'Sağlığı Tehlikeye Düşürecek Gıdalar' listeleri, sektördeki mevcut sorunlara ışık tutuyor. Laboratuvar incelemeleri neticesinde, kırmızı et mamullerinde tek tırnaklı hayvanların etlerinin kullanıldığı tespit edilirken, süt ve şarküteri ürünlerinde ise renklendirici maddeler, nişasta ve bitkisel yağların mevzuata aykırı şekilde karıştırıldığı belirlendi. Bu tespitler, gıda üretim ve satış zincirinde denetim mekanizmalarının ne kadar kritik olduğunu vurguluyor.
Et ve et ürünlerindeki usulsüzlükler, listenin en dikkat çekici bölümlerinden birini oluşturuyor. Mersin ve Adana başta olmak üzere çeşitli illerde faaliyet gösteren bazı restoranlar ve et tedarikçilerinin ürünlerinde yapılan incelemelerde, dana eti adı altında satılan tantuni ve dönerlerde at veya eşek eti kullanımı saptandı. Örneğin, Mersin'in Akdeniz, Erdemli ve Toroslar ilçelerindeki Minik Tantuni-Döner Salonu, Gaziantep Sofrası Beyrancı Ahmet, Enes Tantuni ve Döner ile Tanem Yemekçilik gibi işletmelerin ürünlerinde bu tür bir bulguya rastlandı. Adana'nın Yüreğir ilçesinde ise Nurettin Sayğılı ve Mehmet Çiftçi isimli tedarikçilere ait dondurulmuş karaciğer, kuşbaşı kırmızı et ve parça et ürünlerinde de benzer bir durum tespit edildi. Ayrıca Bursa, Elazığ, Erzurum ve Ardahan gibi farklı şehirlerdeki işletmelerde kıymalı börek, köfte ve pide harçlarında kanatlı eti, sakatat ve deri dokusu gibi istenmeyen unsurların bulunduğu; Adana ve Ankara'daki bazı kasap sucuk ve köfte ürünlerinde ise kanatlı eti veya mekanik ayrılmış kanatlı eti kullanıldığına dair raporlar da mevcut.
Süt ve süt ürünleri grubunda da önemli uygunsuzluklar belirlendi. Konya'nın Ereğli ilçesinde bir markanın eritme peynirinde koruyucu madde olan Natamisin tespit edilirken, Bursa'da bir yoğurt markasına jelatin katıldığı belirlendi. Aydın, Kars, Gaziantep ve Kayseri gibi şehirlerdeki çeşitli firmaların ürettiği kaşar peyniri, beyaz peynir, tereyağı ve eritme peynirlerinde ise bitkisel yağ ve nişasta gibi katkı maddelerinin kullanıldığı ortaya çıktı. Zeytinyağı, bal ve baharat sektörlerinde de denetimler sonuç verdi. Aydın ve Adana'daki bazı firmaların sızma zeytinyağı olarak satışa sunduğu ürünlere tohum yağları karıştırıldığı belirlendi. Ankara'da bir sumak ürününde gıda kullanımına izin verilmeyen renklendirici, Manisa'da ise tatlı biber salçasında gıda boyası kullanıldığı tespit edildi. Takviye edici gıdalar kategorisinde de Adana'da üretilen bir bitkisel takviyede ilaç etken maddesi bulunması dikkat çekti. Son olarak, Ankara'daki bir bal ürününün de taklit ve tağşiş edildiği raporlara yansıdı. Bakanlık, bu tür denetimlerle tüketicilerin sağlığını korumayı ve güvenilir gıdaya erişimini sağlamayı hedefliyor.
