İstanbul Ormanları Tehlikede: 130 Bin Hektar Alan Tapu Sahiplerine mi Devrediliyor?
Ülkenin en değerli doğal miraslarından olan orman alanları, son dönemde alınan kararlarla tartışma konusu haline geldi. Özellikle İstanbul'un akciğerleri konumundaki geniş ormanlık bölgelerin geleceği hakkında endişeler artıyor. Son olarak, meclisten geçen ve Cumhurbaşkanlığı tarafından da onaylanan yeni bir düzenleme, mevcut orman vasfındaki arazilerin mülkiyetinin şahıslara devredilmesinin önünü açabilecek nitelikte. Bu durum, milyonlarca ağacın ve sayısız canlı türünün yaşam alanını tehdit ederken, aynı zamanda şehirlerin nefes alacak alanlarının da daralmasına yol açma potansiyeli taşıyor.
Yeni düzenlemenin detaylarına göre, geçmişte çeşitli nedenlerle orman statüsünden çıkarılarak şahıslara tahsis edilmiş veya bu şekilde kayıt altına alınmış yaklaşık 130 bin hektarlık alanın, tapu sahiplerine iade edilmesi öngörülüyor. Bu arazilerin, 80 bin civarında kişiye 'arsa', 'tarla' veya 'gayrimenkul' statüsünde verileceği belirtiliyor. Bu gelişmenin, daha önce hukuki yollarla orman vasfına geri kazandırılmış alanların tekrar özel mülkiyete geçişini sağlayacağı ve ormanların bütünlüğünü bozacağı ifade ediliyor. Orman Genel Müdürlüğü'nün geçmişte bu tür arazilere yönelik açtığı tapu iptal davalarının da bu yeni düzenleme ile hükümsüz kalacağı endişesi dile getiriliyor.
Anayasa'nın ilgili maddelerine göre devlet ormanlarının mülkiyetinin devredilemeyeceği, sınırlarının daraltılamayacağı ve zamanaşımı ile hak kazanılamayacağı açıkça belirtilmektedir. Bu temel prensiplere karşın yapılan düzenlemenin Anayasa'ya aykırı olduğu yönünde ciddi eleştiriler bulunuyor. Geçmişte yaşanan ve bazı ormanlık alanların 'bir tavuk parasına' veya usulsüz yollarla satıldığına dair iddialar, Orman Genel Müdürlüğü'nün açtığı davalarla bu alanların tekrar orman statüsüne kavuşturulmasıyla sonuçlanmıştı. Ancak elinde tapu bulunan bazı kişiler bu duruma itiraz ederek Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) kadar başvurmuş ve devletin tazminat ödemesine hükmedilmişti. Yeni düzenlemenin, tazminat ödemek yerine doğrudan ormanları tapu sahiplerine devretme anlamına geldiği ve bu durumun orman varlığı açısından büyük bir fedakarlık olarak görüldüğü yorumları yapılıyor.
Bu gelişmeler üzerine, ana muhalefet partisi, geniş çaplı orman kaybına yol açma potansiyeli taşıyan bu düzenlemenin Anayasa'ya aykırı olduğunu savunarak Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açma hazırlığında. Orman mühendisleri de bu duruma acilen müdahale edilmesi, yürütmenin durdurulması ve iptal davası açılması yönünde çağrıda bulunuyor. Aksi takdirde, ormanların hızla kaybedileceği ve özellikle İstanbul gibi metropollerde yeşil alanların daha da azalacağı uyarısı yapılıyor. Bu düzenleme ile ormanların içinde yer alan ve daha önce hukuki mücadelelerle orman statüsünden koparılması engellenen 'tapulu' arazilerin şahıslara verilmesiyle, geniş orman denizlerinin ortasında 'tarla adacıkları' oluşacağı ve bu durumun orman ekosisteminin bütünlüğünü bozacağı belirtiliyor.
