Rum Yetimhanesi Otel Oluyor, Ruhban Okulu Yeniden Açılıyor
İstanbul'un tarihi ve kültürel mirasının önemli bir parçası olan Büyükada'daki yetimhane binası, uzun yıllar atıl kaldıktan sonra yeniden işlev kazanıyor. Binanın sahibi olan İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi, Türkiye'den Bilgili Holding ve Yunanistan'dan ENSOFI Holding ile bir iş birliği anlaşması imzaladı. Bu anlaşmayla birlikte, yapının gelecekte hangi amaçla kullanılacağı hakkında detaylı bilgi paylaşılmazken, daha önce otel olarak değerlendirilmesi yönünde spekülasyonlar yapıldığı biliniyor. Yaklaşık altı on yılı aşkın bir süredir kullanılmayan bu değerli yapının restorasyon süreci için atılan bu adım, önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Restorasyon anlaşmasıyla ilgili bilgi taleplerimiz ise Bilgili Holding tarafından yanıtsız bırakıldı.
Büyükada Yetimhane Binası Restorasyon Kurulu Koordinatörü Laki Vingas, projenin mevcut durumunu değerlendirerek, sürecin artık ilgili şirketlerin inisiyatifinde olduğunu belirtti. Vingas, bu önemli yapının tekrar hayata kazandırılmasının ve dönüşüm sürecine girmesinin en büyük öncelik olduğunu vurguladı. Öte yandan, tarihi yapıların ticari işletmelere dönüştürülmesine yönelik eleştiriler de yükseliyor. TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şubesi, tarihi eserlerin korunmasının sadece restore etmek veya dönüştürmekle sınırlı olmadığını, aynı zamanda toplumun farklı kesimlerinin yararlanabileceği şekilde işlevlendirilmesi gerektiğini dile getirdi. Bu bağlamda, yapının ticari bir otel olarak kullanılacak olması, koruma ve kamu yararı dengesi açısından tartışmaları da beraberinde getiriyor.
Dünya Mirası Adalar Ekoloji ve Kültür Derneği Başkanı Derya Tolgay, geçmişte yaptığı açıklamalarda Patrikhane Sözcüsü Laki Vingas'ın, binanın tamamen yıkılarak otel yapılacağı yönündeki ifadelerine atıfta bulundu. Patrikhane ile yaptıkları görüşmelerde, finansal zorluklar nedeniyle yapıyı koruyamadıklarını belirttiklerini aktardı. Bu durum, tarihi yapıların korunması için finansal kaynakların yetersizliğinin önemli bir engel teşkil ettiğini gözler önüne seriyor. Diğer yandan, Heybeliada'daki Ruhban Okulu'nun yeniden faaliyete geçirilmesi konusunda da önemli gelişmeler yaşanıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Fener Rum Patriği Bartholomeos ile yaptığı görüşmenin ardından, 1971'den beri kapalı olan okulun yeniden açılması için çalışmaların hız kazandığı belirtiliyor.
Yunan basınında yer alan haberlere göre, Patriği Bartholomeos'un 16 Haziran'daki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi ziyareti sırasında yaklaşık 40 dakika süren görüşmede Ruhban Okulu konusunun gündeme getirildiği iddia edildi. Bazı yayın organları, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın okulun yeniden açılması için ilgili kurum ve kuruluşlara talimat verdiği yönünde haberler yayımladı. Patrikhane tarafından yapılan açıklamada ise görüşmelerin yapıcı ve olumlu bir atmosferde geçtiği ifade edildi. 1898 yılında inşa edilen ve 1903 yılında Rum Patrikhanesi'ne bağışlanan tarihi bina, 1964 yılında boşaltılmıştı. Beş katlı ve 206 odalı bu yapı, 2018 yılında Dünya Mirası Adalar Derneği'nin çabalarıyla Europa Nostra tarafından 'Avrupa'nın Tehlike Altındaki 12 Kültürel Mirası' listesine dahil edilmişti. Bu gelişme, yapının uluslararası düzeyde korunması gereken bir miras olduğunu bir kez daha vurguluyor.
