Sağlık Raporu İçin 'Hasta Nefesli Balon' İlanı Sosyal Medyayı Sarstı
İkinci el eşya alım satımının yapıldığı çevrimiçi platformlardan birinde ortaya çıkan ve kısa sürede sosyal medyada büyük yankı uyandıran bir ilan, akıllara durgunluk veren bir dolandırıcılık girişimini gözler önüne serdi. İlanda, 'hasta nefesi' üflendiği iddia edilen ve alıcının hastalanarak iş göremezlik raporu almasının hedeflendiği bir balon, 50 Türk Lirası karşılığında satışa sunuldu. Üstelik bu ürüne, '1 hafta yatırma garantisi' ve 'Corona değil, düz hastalık' gibi akıl almaz vaatler eşlik ediyordu. Bu türden bir ilanın varlığı, hem aldatıcı yöntemlerle haksız kazanç elde etme çabalarını hem de bu tür denetimsiz platformlardaki riskleri bir kez daha gündeme taşıdı.
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başuzmanı İsa Karakaş, söz konusu ilanın kara mizah veya bir internet şakası olmadığını, aksine derin bir sosyolojik ve hukuki çöküşün somut bir göstergesi olduğunu belirtti. Karakaş, bu türden yasa dışı yöntemlerle sahte sağlık raporları temin ederek haksız kazanç sağlamaya çalışan kişilerin hem hukuki hem de mali açıdan ciddi yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceğine dikkat çekti. İlanda belirtilen 'yatırma garantisi' gibi ifadeler, aslında kişilerin kamu sistemlerini manipüle ederek haksız yere ödenek veya rapor almayı amaçladıklarını ortaya koyuyor. Bu durum, sigorta sistemlerinin temelini oluşturan güvenilirlik ilkesini zedeliyor.
Karakaş, meslek hayatı boyunca karşılaştığı pek çok usulsüzlük örneğini de hatırlatarak, bu türden yaratıcı ancak yasa dışı yöntemlerin ciddiyetini vurguladı. Kendini kağıt üzerinde ölü gösterip yetim aylığı bağlatanlardan, yaşını ilerlettikten sonra sanatçı borçlanmasıyla erken emeklilik hakkı elde etmeye çalışanlara kadar geniş bir yelpazede usulsüzlük vakalarına tanıklık ettiğini ifade etti. Bu son vaka, dolandırıcılık yöntemlerinin ne kadar çeşitlendiğini ve ne denli akıl dışı boyutlara ulaşabildiğini gösteriyor. Çevrimiçi satış platformlarının bu türden şüpheli ilanları tespit edip engelleyememesi de ayrı bir sorun teşkil ediyor.
Bu tür hileli yollarla elde edilen sağlık raporları ve iş göremezlik ödenekleri, SGK tarafından faiziyle birlikte geri istenebilir. Ayrıca, gerçeğe aykırı raporları kullanarak iş akdi feshiyle karşılaşabilecek çalışanlar da mevcut. İlan sahibi ise, olayın niteliğine göre hem hukuki hem de cezai sorumluluklarla yüzleşebilir. Yetkililerin, Sağlık Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı başta olmak üzere, bu türden aldatıcı ve yasa dışı ilanlara karşı çok daha sıkı denetim mekanizmaları oluşturması ve caydırıcı cezalar uygulaması gerektiği konusunda güçlü bir vurgu yapıldı. Bu tür girişimlerin önüne geçmek, hem kamu kaynaklarının korunması hem de adalet sisteminin işleyişinin sağlanması açısından büyük önem taşıyor.