Türk Vatandaşları İçin Avrupa'da Vizesiz Seyahat Olanakları Daralıyor
Karadağ'ın önümüzdeki dönemde Türk vatandaşlarına yönelik vize uygulamasını hayata geçireceği yönündeki duyurusu, pasaportuyla Avrupa'da vizesiz seyahat edebilen Türk vatandaşlarının sayısında önemli bir düşüşe yol açacak. Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe girmesi beklenen bu karar, Avrupa Birliği'nin (AB) genişleme süreci ve üyelik müzakereleri çerçevesinde alınan bir önlem olarak dikkat çekiyor. Karadağ hükümeti, AB'nin kendi iç mevzuatıyla uyum sağlama hedefi doğrultusunda vize politikalarını gözden geçirerek, Türkiye gibi üçüncü ülkeler için vize zorunluluğu getirme kararı aldı. Bu gelişme, daha önce Romanya ve Hırvatistan gibi Avrupa Birliği'ne entegre olma sürecindeki bazı ülkelerin de benzer adımlar atmasının ardından Türkiye'nin vizesiz seyahat ağına bir darbe daha vurmuş oldu.
Karadağ'ın vize muafiyeti uygulamasını kaldırmasıyla birlikte, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının pasaportları veya yeni nesil kimlik kartları aracılığıyla herhangi bir ek belge veya prosedüre gerek kalmadan seyahat edebilecekleri ülke sayısı Avrupa kıtasında 10'a indi. Bu 10 ülke arasında yer alan Arnavutluk, Bosna-Hersek, Kosova, Kuzey Makedonya, Sırbistan, Moldova, Ukrayna, Belarus (Beyaz Rusya), Gürcistan ve Azerbaycan bulunuyor. Bu ülkelerden bazıları, özellikle Sırbistan, Moldova, Ukrayna ve Gürcistan, Türk vatandaşlarının sadece kimlik kartlarıyla da seyahat etmelerine imkan tanıyor. Bu durum, seyahat kolaylığı açısından önemli bir avantaj sağlarken, Karadağ'ın kararı bu avantajı ortadan kaldıracak.
Karadağ'ın vize kararı, Avrupa Birliği üyelik müzakereleri sürecinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. AB'nin, aday ülkelerin kendi vize politikalarını Birlik standartlarıyla uyumlu hale getirmeleri yönündeki beklentisi, Karadağ'ı bu adımı atmaya itti. Bu düzenleme sadece Türkiye vatandaşlarını değil, aynı zamanda Çin ve Rusya gibi ülkelerden gelen ziyaretçileri de kapsayacak şekilde genişletilecek. Avrupa Birliği'nin genel vize politikası gereği, Birlik üyesi olmayan üçüncü ülkelere karşı ortak bir vize rejimi uygulanması, aday ülkelerden de bu politikaya uyum sağlamaları bekleniyor. Bu uyum süreci, uluslararası seyahatlerde yeni düzenlemelerin kapısını aralıyor.
Türkiye'nin Avrupa Birliği ile yürüttüğü vize serbestisi süreci, 2013 yılından bu yana devam eden görüşmelere rağmen henüz tam anlamıyla sonuçlanabilmiş değil. Bu sürecin ilerlemesinin önündeki en büyük engellerden biri, AB tarafından belirlenen 72 kriterin henüz tamamının karşılanamamış olmasıdır. Özellikle güvenlik, organize suçlarla mücadele ve veri koruma gibi alanlarda AB'nin beklentilerini tam olarak karşılayamayan Türkiye, vize muafiyeti konusunda ilerleme kaydedemiyor. Schengen Bölgesi'nin ortak vize politikası, Avrupa'nın genişlemesiyle birlikte daha da bütünleşerek Almanya ve Fransa gibi kurucu ülkelerin 1980'lerden beri uyguladığı vize rejimlerini tüm bölgeye yaymış durumda. Bu durum, Türk vatandaşlarının Avrupa'ya seyahatlerinde vize şartının devam etmesine neden oluyor.
Avrupa kıtası dışındaki bölgelerde ise Türk vatandaşları için vize durumu farklılıklar gösteriyor. Asya kıtasında Japonya, Güney Kore, Tayland ve Endonezya gibi ülkeler vizesiz seyahat imkanı sunarken, komşu ülke Irak ise belirli yaş gruplarına yönelik vize uyguluyor. Güney Amerika kıtasındaki 13 ülkenin 10'una vizesiz giriş mümkün olsa da, yüksek uçak bilet fiyatları bu bölgelere yapılan seyahatlerin oranını düşük tutuyor. Kuzey Amerika'da ABD ve Kanada vize isterken, Meksika e-vize ile giriş olanağı sağlıyor. Afrika kıtasında ise ülkelerin yarısından fazlası hala Türk vatandaşlarından vize talep ediyor. Bu çeşitlilik, Türk vatandaşlarının uluslararası seyahat planlarında dikkatli bir araştırma yapmalarını gerektiriyor.
