Yurt Dışı Kart Harcamalarında Büyük Artış: Yerli Tüketici Sınırları Aştı
Türkiye'de kartlı ödeme sistemlerine ilişkin son veriler, tüketici harcama alışkanlıklarında önemli bir değişim olduğunu gözler önüne seriyor. Bankalararası Kart Merkezi (BKM) tarafından açıklanan ve Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel tarafından da gündeme getirilen rakamlar, Türk vatandaşlarının yurt dışı harcamalarının hızla arttığını, buna karşılık yabancı kartlarla Türkiye'de yapılan harcamalarda ise belirgin bir yavaşlama yaşandığını ortaya koyuyor. Bu durum, genel ekonomik eğilimler ve döviz kurlarındaki dalgalanmaların tüketici davranışları üzerindeki etkisini bir kez daha teyit ediyor.
Verilere göre, yerli kart sahiplerinin yurt dışı harcamalarında son yıllarda kaydedilen artış dikkat çekici boyutlara ulaştı. Özellikle 2023 yılından itibaren işlem hacmi ve işlem sayısı bazında güçlü bir ivmelenme gözlemleniyor. Örneğin, Ocak-Nisan 2026 döneminde Türk vatandaşlarının yurt dışında gerçekleştirdiği kartlı harcamaların toplamı 341 milyar liraya yükselmiş durumda. Bu rakam, bir önceki yılın aynı döneminde 227 milyar lira seviyesindeydi. İşlem başına düşen ortalama harcama tutarında da ciddi bir artış yaşanıyor. 2017 yılının başında yerli kartlarla yurt dışında işlem başına ortalama 204,7 lira harcanırken, 2026 yılının nisan ayında bu rakam 1.676 liraya fırladı. Bu durum, hem harcama eğilimlerinin değiştiğini hem de enflasyonist baskıların uluslararası alışverişlere yansıdığını gösteriyor.
Diğer yandan, yabancı kartlarla Türkiye'de yapılan harcamalarda ise bir durağanlık ve gerileme eğilimi hakim. Ocak-Nisan 2026 döneminde yabancı kartlarla Türkiye'de gerçekleşen harcamaların toplamı 229 milyar lira olarak kaydedildi. Bu rakam, geçen yılın aynı döneminde 284 milyar lira seviyesindeydi. İşlem adetlerindeki düşüş ve işlem başına harcama tutarındaki yavaşlama, Türkiye'ye gelen yabancı ziyaretçilerin tüketim harcamalarının beklenen düzeyde artmadığını işaret ediyor. Pandemi sonrası yaz aylarında güçlü bir toparlanma gösteren yabancı kart harcamaları, 2025 ve 2026 yıllarında önceki yıllardaki dinamizmini kaybetti. Bu durum, Türkiye'nin turizm gelirleri ve perakende sektörü açısından değerlendirilmesi gereken bir gelişme olarak öne çıkıyor.
Kartlı ödeme verilerinin ortaya koyduğu bu tablo, genel ekonomik eğilimlerde yaşanan bir 'yön değişimini' net bir şekilde ortaya koyuyor. Vatandaşlar, çeşitli ekonomik ve sosyal faktörlerin etkisiyle harcama tercihlerini giderek daha fazla yurt dışına yönlendirirken, Türkiye'ye gelen turistlerin harcama motivasyonunda bir düşüş yaşanması dikkat çekici. İşlem başına düşen ortalama harcama tutarı yabancı kartlarda 3.980,8 liraya ulaşmış olsa da, işlem adetlerindeki azalma genel harcama hacmini olumsuz etkiliyor. Bu değişimin arkasındaki nedenlerin detaylı bir şekilde analiz edilmesi, hem iç hem de dış ekonomik politikaların şekillendirilmesinde önemli bir rol oynayacaktır.
