Barents Denizi'nde Efsanevi Sovyet Altınları 40 Yıl Sonra Bulundu
İkinci Dünya Savaşı'nın karanlık sularında kaybolan tarihi bir hazine, 40 yılı aşkın süren bir mücadelenin ardından gün ışığına kavuştu. 1942 yılında Barents Denizi'nin derinliklerine gömülen İngiliz savaş gemisi HMS Edinburgh'un enkazından, Sovyetler Birliği'ne ait 460 külçe altın, olağanüstü bir su altı operasyonuyla kurtarıldı. Savaşın getirdiği yıkımın ortasında denizin dibinde yatan bu değerli yük, modern dalış teknikleri ve olağanüstü bir kararlılık sayesinde yeniden sahiplerine ulaştı.
Sovyetler Birliği'nin Amerika Birleşik Devletleri'nden temin ettiği savaş malzemelerinin bedeli olarak gönderilen toplam 465 külçe altın, 28 Nisan 1942 tarihinde HMS Edinburgh kruvazörüne titizlikle yüklendi. Murmansk limanından ayrılan gemi, ne yazık ki yolculuğunun ilk safhalarında Alman denizaltısı U-456'nın acımasız saldırısına maruz kaldı. Torpidoların isabet etmesi sonucu geminin dümeni ağır hasar gördü ve kontrol edilemez hale geldi. Mürettebatın can güvenliği için tahliye edilmesinin ardından, 2 Mayıs 1942'de gemi, Barents Denizi'nin buzlu sularına kasten batırıldı, böylece taşıdığı altınlar da derinliklerde kayboldu.
Denizin 240 metre altındaki bu devasa serveti geri getirme fikri, 1981 yılında Keith Jessop liderliğindeki uluslararası bir kurtarma konsorsiyumu tarafından hayata geçirildi. Kurtarma ekibi, haftalarca süren zorlu koşullar altında, özel basınçlı odalarda yaşayarak ve gelişmiş doygunluk dalışı tekniklerini kullanarak geminin 10 santimetre kalınlığındaki çelik zırhını kesmeyi başardı. En tehlikeli aşamalardan biri, hala patlayıcı mühimmatların bulunabileceği bomba odasına girişti. Tüm risklere rağmen, ekip 16 Eylül 1981 tarihinde ilk altın külçesine ulaştığında büyük bir başarıya imza attı.
1981 yılındaki ilk kurtarma operasyonunda 431 külçe altın yüzeye çıkarılırken, 1986 yılında gerçekleştirilen ikinci operasyonda ise 29 külçe daha kurtarıldı. Böylece toplamda 460 külçe altına ulaşılmış oldu. Bu tarihi hazinenin paylaşımı, önceden yapılan anlaşmalar çerçevesinde Sovyetler Birliği, İngiliz hükümeti ve kurtarma ekibi arasında gerçekleştirildi. Gemiyle birlikte batan 465 külçe altından geriye kalan 5 külçenin ise hala denizin dibinde olduğu tahmin ediliyor. Bu operasyon, hem denizaltı kurtarma tarihindeki en büyük başarılarından biri olarak kayıtlara geçti hem de savaşın ortasında kaybolan bir servetin hikayesini tamamladı.
