Hitit Tabletleri ve Kurban Kalıntıları: Şapinuva'nın Gizemli Yapısı Aydınlanıyor
Çorum'un Ortaköy ilçesinde yer alan ve Hitit İmparatorluğu'nun önemli merkezlerinden biri olan Şapinuva Antik Kenti'nde, arkeolojik kazılar tarihin derinliklerine ışık tutmaya devam ediyor. Yaklaşık üç bin dört yüz yıl öncesine, milattan önce 1380'li yıllara tarihlenen anıtsal bir yapının sırları, Hitit Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Önder İpek başkanlığındaki bilimsel bir ekibin titiz çalışmalarıyla gün yüzüne çıkarılıyor. Bu heyecan verici keşifler, Hitit medeniyetinin kültürel ve dini pratikleri hakkında yepyeni bilgiler sunuyor.
Kazı çalışmalarının 1990 yılından bu yana kesintisiz sürdüğü Şapinuva'da, özellikle bu yıl yapılan jeofizik araştırmalar sonucunda tespit edilen büyük bir yapının açığa çıkarılması büyük yankı uyandırdı. Kazı Başkanı Önder İpek, yapının inşa edildiği döneme dair önemli bilgiler paylaşarak, bu bölgenin Hitit Kralı II. Tuthaliya'nın eşiyle birlikte ziyaret ettiği ve hatta bir dönem başkentlik görevini üstlendiği tarihi bir merkez olduğunu belirtti. Bu bilgiler, Şapinuva'nın Hitit tarihinde ne denli stratejik bir konuma sahip olduğunu gözler önüne seriyor.
Yapının içindeki 'L' şeklindeki özel odalar, arkeologların en çok dikkatini çeken alanlar oldu. Geçtiğimiz kazı sezonunda bir odada başsız bir kuzu veya oğlak yavrusuna ait iskelet kalıntısının bulunmasının ardından, bu yılki çalışmalarda benzer bir bulguya daha ulaşıldı. Başka bir 'L' biçimli odada bir sığır kafatası tespit edildi. Her iki hayvan kalıntısının da özenle taş döşemeli bir zemine yerleştirilmiş olması, bu alanların ritüelistik amaçlarla kullanıldığına dair güçlü kanıtlar sunuyor. İpek, Hitit yazıtlarında tadilat süreçlerinde kurban kesildiğine dair bilgiler olduğunu hatırlatarak, bulunan bu hayvan kalıntılarının, yapının farklı evrelerinde gerçekleştirilen dinsel törenlerin bir parçası olduğunu düşündüklerini ifade etti.
Bu büyüleyici yapının işlevini ve Hitit dönemindeki karmaşık ritüelleri tam anlamıyla çözebilmek adına, kazı ekibi oldukça geniş ve çok disiplinli bir uzmanlar topluluğundan oluşuyor. Arkeologların yanı sıra filologlar, restorasyon uzmanları, jeologlar ve arkeobiyoloji ile zooarkeoloji alanlarında uzmanlaşmış bilim insanları da bu projede yer alıyor. Şapinuva'da daha önce gün yüzüne çıkarılan ve yaklaşık 4 bin civarındaki tablet, binlerce yıl öncesine ait devlet yönetiminin işleyişi, halkın gündelik yaşamı ve kültürel adetleri hakkında paha biçilmez veriler sağlamıştı. Çorum Belediyesi'nin de destekleriyle devam eden bu kazı çalışmaları, Hitit medeniyetinin henüz keşfedilmemiş yönlerini aydınlatmaya devam edecek.