İngiltere'de Mutfak Tutkusu Dev İsraf Krizine Yol Açtı
İngiltere'de sosyal medyanın ve popüler yemek programlarının etkisiyle mutfaklara yönelen amatör şeflerin, mükemmel görünen lezzetler yaratma çabası, ülkeyi devasa bir gıda israfı kriziyle karşı karşıya bıraktı. Yapılan araştırmalar, her ay yaklaşık 250 milyon sterlin değerinde, yani yaklaşık 16.5 milyar Türk Lirası'na denk gelen miktarda yiyeceğin doğrudan çöpe atıldığını ortaya koyuyor. Bu rakam, İstanbul'da ortalama 6 milyon TL'den satılan 2.758 konutun ederine denk geliyor.
Gıda israfıyla mücadele eden platformlardan Too Good To Go tarafından hazırlanan detaylı bir analiz, İngiltere'deki ev tipi fırıncılık ve mutfak faaliyetlerinin yarattığı ekonomik kaybı gözler önüne seriyor. Ülke nüfusunun büyük bir çoğunluğunun, yani yetişkinlerin yüzde 83'ünün evde kek, pasta veya ekmek gibi hamur işleri pişirdiği belirtilirken, bu faaliyetler sonucunda aylık yaklaşık 237,8 milyon sterlinlik malzemenin kullanılamaz hale gelerek çöpe gittiği tespit edildi. Yenilebilir durumdaki bu gıdaların büyük bir kısmının, sadece sosyal medyada paylaşılacak kadar estetik görünmediği gerekçesiyle israf edildiği vurgulanıyor. Aylık heba edilen bu devasa meblağın, İngiltere Premier Ligi'nin orta veya alt sıralardaki bir futbol kulübünün tamamını satın almaya ya da iki adet Formula 1 takımının yıllık bütçesini karşılamaya yetecek büyüklükte olduğu ifade ediliyor.
Televizyonlardaki yemek yarışmaları ve sosyal medyadaki kusursuz görsellerin, evdeki mutfak deneyimlerini nasıl olumsuz etkilediğini gösteren bu çarpıcı veriler, savurganlığın boyutunu net bir şekilde ortaya koyuyor. Araştırmaya katılanların yüzde 67'si, pişirme sürecinde beklentilerini karşılayamayan veya görsel olarak kusurlu buldukları ürünleri doğrudan çöpe attıklarını itiraf ediyor. Son bir ay içinde mutfağa girenlerin yaklaşık üçte biri, yani yüzde 30'u, en az bir kez pişirme deneyiminde başarısızlıkla sonuçlanan bir durum yaşadığını bildiriyor. Bu başarısız denemelerin her birinde ortalama 9,58 sterlin değerinde kaliteli gıda malzemesinin israf edildiği hesaplanıyor. İsraf edilen gıdalar arasında en sık rastlanan gerekçenin yüzde 35 ile yanık ürünler olduğu belirtilirken, en çok çöpe atılan yiyeceklerin başında yüzde 55 ile özenle hazırlanmış kutlama pastaları yer alıyor. Bu estetik kaygıyla çöpe atılan pastaları, yüzde 27 ile ev yapımı ekmekler ve yüzde 23 ile bisküviler takip ediyor.
Gerek The Great British Bake Off gibi popüler yarışma programlarının yarattığı ilhamla mutfağa girenlerin, gerekse sosyal medyadaki etkileyici görsellerin etkisiyle ulaşılamaz standartlar peşinde koştuğu belirtiliyor. Uzmanlar, mutfaktaki bu gereksiz savurganlığa karşı toplumun bilinçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Too Good To Go Genel Müdürü Chelsea Kerr, mutfağın rekabetçi bir platformdan ziyade, keyif alınan ve paylaşılan bir alan olması gerektiğinin altını çiziyor. Kerr, "Mutfakta bir şeyler pişirmek, eğlenmek, yeni denemeler yapmak ve sevdiklerimizle paylaşmakla ilgilidir; mükemmeliyetçilikle değil. Altı biraz fazla pişmiş veya kabarması az olmuş bir kek, televizyon jürisinden tam not alamayabilir ancak bu, onun çöpe atılması gerektiği anlamına gelmez. Herhangi bir gıda maddesi, israf edilmek yerine afiyetle tüketilme hakkına sahiptir. Bir kek veya çörek çöpe gitmeden önce, onu yeniden değerlendirmeyi, dondurarak saklamayı veya kusurlu haliyle tüketmeyi düşünmek önemlidir. Küçücük kusurları olan bir hamur işi bile son derece lezzetli ve değerli olabilir," şeklinde konuştu.
