İsrail ve Suriye, Hava Üssü Saldırısı Sonrası İlk Kez Görüşme Masasına Oturdu
Suriye'deki geçiş dönemi yönetiminin Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, İsrail dış istihbarat teşkilatı Mossad'ın Başkanı Roman Gofman ile Ürdün'de önemli bir temas gerçekleştirdi. Amerika Birleşik Devletleri'nin arabuluculuğunda gerçekleşen görüşmede, iki ülke arasındaki tansiyonun düşürülmesi ve bölgedeki çatışmaların önlenmesi amacıyla pratik çözümler üzerine fikir alışverişinde bulunuldu. Bu görüşme, yakın zamanda bir hava üssüne düzenlenen saldırının ardından iki ülke arasında kaydedilen ilk üst düzey temas olma özelliği taşıyor.
Suriye'nin resmi haber ajansı SANA'nın Dışişleri Bakanlığı'ndan diplomatik bir kaynağa dayandırdığı bilgilere göre, toplantıda Suriye topraklarında gerçekleştirilen İsrail saldırılarının, sivillere yönelik hedef almaların ve gözaltıların sonlandırılmasına yönelik atılabilecek adımlar tartışıldı. Suriye heyeti, ulusal ordusunu yeniden yapılandırma, geliştirme ve ülkenin çıkarları doğrultusunda ittifaklar kurma hakkını saklı tuttuğunu ve bu hakları sınırlamaya yönelik hiçbir düzenlemeyi kabul etmeyeceğini açıkça ifade etti. Toplantıda ayrıca Suriye'nin istikrarının sağlanmasının, bölgesel güvenliğin korunmasının ve Türkiye ile İsrail arasındaki mevcut gerilimin Suriye topraklarına sıçramaması gerektiğinin altı çizildi.
Bu görüşmeler, İsrail'in 22 Ağustos'ta başkent Şam'ın güneybatısındaki Beyt Jinn köyünde sivil bir araca yönelik gerçekleştirdiği ve birkaç kişinin yaralanmasına neden olan hava saldırısının ardından geldi. Şam yönetimi bu saldırıyı egemenlik haklarının ihlali olarak nitelendirerek sert bir dille kınamıştı. İsrail ordusu ise bu saldırıyı, kendi askerleri için yakın tehdit oluşturan bir hedefi etkisiz hale getirme operasyonu olarak gerekçelendirdi. Bu karşılıklı açıklamalar, bölgedeki hassas durumu ve devam eden güvensizlik ortamını gözler önüne serdi.
Öte yandan, Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, geçtiğimiz günlerde verdiği bir röportajda, İsrail'in Suriye topraklarından çekilmesini öngören bir güvenlik anlaşması müzakerelerinin yakın zamanda tekrar başlatılmasını beklediklerini dile getirmişti. Şeybani, Şam yönetiminin en büyük önceliğinin İsrail'in saldırılarını durdurmak olduğunu ve bunun için güven artırıcı adımlar atılmasının elzem olduğunu vurguladı. ABD'nin arabuluculuğunda süren müzakerelerin bir yılı aşkın bir süredir devam ettiğini ve bu yılın başlarında anlaşmaya çok yaklaşıldığını belirten Şeybani, İsrail'in tutumu nedeniyle gerçek bir anlaşma iradesinin olmadığını düşündüklerini ifade etti. Taslak anlaşmanın, İsrail'in saldırılarının sonlandırılması, Esad'ın devrilmesinden bu yana ele geçirilen bölgelerden çekilme ve sınır hattında Birleşmiş Milletler tampon bölgesi gibi çeşitli güvenlik düzenlemelerini içerdiği bildirildi.
Son olarak, 18 Ağustos'ta Türkiye sınırına yakın Ebu Zuhur hava üssüne İsrail tarafından düzenlenen saldırı, bölgedeki gerilimi daha da tırmandırmıştı. İsrail, saldırıya gerekçe olarak üsse Türk askeri personelinin yerleştirilmesi planını sunmuştu ancak bu iddia Ankara tarafından yalanlanmıştı. Şeybani, saldırının ardından iki ülke arasındaki iletişimin kesildiğini ve ABD'nin çatışmaları önleyici bir mekanizma kurma çabası içinde olduğunu belirtti. Henüz bu konuda bir anlaşma sağlanamadığını kaydeden Şeybani, sürekli tehdit altında olan Suriye'nin güvenliği için temasın gerekli olduğuna inandıklarını ancak sonuç vermeyen temaslara ihtiyaç duymadıklarını ve şu anda İsrail'e güvenmediklerini sözlerine ekledi. Şeybani, Suriye'nin askeri eğitim ve iş birliği alanlarında Türkiye, Ürdün ve Suudi Arabistan'dan destek aldığını ve ordunun yeniden yapılandırılmasındaki Türkiye desteğinden vazgeçmeyeceklerini de vurguladı.
