Küresel Piyasalar Çifte Baskı Altında: Jeopolitik Riskler ve Yapay Zeka Hisselerinde Düşüş
Küresel finans piyasaları, Orta Doğu'da artan jeopolitik tansiyonlar ve teknoloji sektöründeki, özellikle de yapay zeka alanındaki şirketlerde yaşanan satış baskısıyla eş zamanlı bir baskı altına girdi. Bu durum, yatırımcıların risk iştahını olumsuz etkileyerek dünya borsalarında genel bir düşüş eğilimini tetikledi. Orta Doğu'daki çatışmaların şiddetlenmesi ve taraflardan gelen açıklamaların piyasalarda belirsizliği artırması, satış baskısının sürmesine neden oluyor.
ABD Başkanı'nın İran ile bir anlaşma zemini arayışında olduklarına dair yaptığı açıklamalar ve ABD Dışişleri Bakanı'nın NATO Zirvesi'ne katılımı gibi diplomatik hamleler, piyasalarda kısa süreli dalgalanmalara yol açsa da, genel jeopolitik risk algısını önemli ölçüde düşürmedi. ABD Hazine Bakanı'nın, İran kaynaklı olası enflasyon artışının kısa vadeli bir etki yaratacağını belirtmesi, enflasyon endişelerini bir nebze olsun yatıştırmaya çalışsa da, küresel ekonominin hassas dengeleri bu tür açıklamalarla kolayca bozulabiliyor. İran Dışişleri Bakanı'nın ABD ile temasın sürdüğünü ve müzakere süreçlerinde somut bir ilerleme olmadığını ifade etmesi, bölgedeki belirsizliğin devam ettiğini gösteriyor. Bu durum, enerji fiyatları üzerindeki baskıyı sürdürerek enflasyonist beklentileri yeniden canlandırma potansiyeli taşıyor ve bu da riskli varlıkların performansını olumsuz etkiliyor.
Teknoloji sektöründe, özellikle yapay zeka alanındaki beklentilerin altında kalan gelir tahminleri, bu alandaki hisselerde sert düşüşlere neden oldu. Broadcom şirketinin yapay zeka çip gelirlerine ilişkin yaptığı hayal kırıklığı yaratan açıklama, sektördeki genel iyimserliği sorgulanır hale getirdi. Şirketin açıkladığı gelir rakamının piyasa beklentilerinin altında kalması, yapay zeka rallisinin sürdürülebilirliği konusunda ciddi soru işaretleri doğurdu. Bu gelişmenin ardından Broadcom hisselerinde yaşanan kayıplar, teknoloji odaklı yatırımcılar arasında endişe yarattı ve sektördeki genel satış eğilimini pekiştirdi. Yapay zeka teknolojilerindeki ilerlemenin ekonomik etkileri hala tam olarak anlaşılamamışken, bu tür beklenti aşımları piyasalarda önemli dalgalanmalara yol açabiliyor.
Makroekonomik göstergeler de piyasalardaki karışık tabloyu destekliyor. ABD'de özel sektör istihdamının beklentilerin üzerinde artması ve hizmet sektöründeki Satın Alma Yöneticileri Endeksi'nin (PMI) yükselmesi, ekonomik aktivitenin güçlü kaldığına işaret ediyor. Ancak, bu güçlü ekonomik veriler, enflasyonist baskıların sürebileceği endişelerini de beraberinde getiriyor. ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin faiz oranlarının mevcut seviyede kalması gerektiğine dair açıklamaları, para politikasının sıkılaşacağı beklentilerini azaltırken, mevcut enflasyonist ortamda faizlerin ne zaman düşürülebileceği sorusu piyasalar için kritik önem taşıyor. Yüksek petrol fiyatları ve güçlü işgücü piyasası, Fed'in faiz indirimine gitme konusunda daha temkinli davranmasına neden olabilir. Dolar endeksinin nispeten sabit seyri ve altının ons fiyatındaki artış, küresel belirsizlik ortamında güvenli liman arayışının devam ettiğini gösteriyor. Bitcoin gibi riskli dijital varlıklarda görülen sert satışlar ise, genel risk iştahındaki azalmanın bir başka göstergesi olarak öne çıkıyor.
Avrupa piyasalarında da benzer bir satış baskısı gözlemlendi. Jeopolitik gerginliklerin devam etmesi, petrol fiyatlarındaki artış eğilimi ve ABD'nin bazı ülkelere yönelik yeni tarife önerileri, Avrupa borsalarında düşüşlere neden oldu. Euro Bölgesi'nde hizmet sektörünün daralması ve bileşik PMI'ın son 18 ayın en düşük seviyesine gerilemesi, ekonomik aktivitedeki yavaşlamanın işaretlerini veriyor. Bu olumsuz tablo, Almanya, İtalya, İngiltere ve Fransa gibi büyük Avrupa ekonomilerinde borsaların negatif seyretmesine yol açtı. Asya piyasaları da New York borsasındaki düşüşlerden etkilenerek satış ağırlıklı bir gün geçirdi. ABD-İran arasındaki gerilimin artması ve teknoloji hisselerindeki geri çekilmeler, Asya'da genel bir riskten kaçınma eğilimi yarattı. Güney Kore, Japonya, Hong Kong ve Çin borsalarındaki düşüşler, küresel piyasalardaki bu negatif havanın ne kadar yaygın olduğunu gösteriyor. Borsa İstanbul'da da dün satış ağırlıklı bir seyir izlenerek BIST 100 endeksi değer kaybetti.
