Küresel Piyasalar Orta Doğu Geriliminde Temkinli Bir Başlangıç Yaptı
Orta Doğu'da süregelen jeopolitik gerilimler ve İsrail ile İran arasındaki diplomatik sürecin belirsizliğini koruması, küresel finans piyasalarında haftanın ilk işlem gününde yatırımcı iştahını olumsuz etkiledi. Riskten kaçınma eğiliminin öne çıktığı piyasalarda, yatırımcıların odağında Orta Doğu kaynaklı gelişmeler ve Amerikan Merkez Bankası'nın (Fed) faiz politikalarına ilişkin beklentiler yer alıyor.
İran ve ABD arasındaki tansiyonun yanı sıra İsrail'in Lübnan'a yönelik operasyonları ve ABD'nin İran'a yönelik ek ekonomik yaptırımlar uygulama ihtimaline dair açıklamalar, jeopolitik belirsizlikleri daha da derinleştiriyor. Uzmanlar, bu durumun küresel risk iştahı üzerinde önemli bir baskı oluşturduğunu ve piyasaların yönünü belirleyen temel faktörlerden biri olduğunu belirtiyor. Geçtiğimiz hafta ABD'den gelen makroekonomik verilerin beklentilerin altında kalması, özellikle perakende satışlar ve tüketici güven endeksindeki düşüşler, küresel piyasalarda zaten var olan temkinli havayı pekiştirmişti. Temmuz ayında ABD perakende satışları, beklentilerin aksine yüzde 0,6 oranında azalarak Ekim 2025'ten bu yana ilk düşüşünü kaydetti. Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksinin de ağustos ayında 51'e gerileyerek piyasa beklentilerinin altında kalması, üçüncü çeyrekte tüketici harcamalarının ivmesi hakkında soru işaretleri doğurdu. Bu veriler, Amerikan halkının ekonomik gidişata dair karamsarlığının arttığını ve genel ekonomik büyüme görünümüne ilişkin endişeleri beslediğini gösteriyor.
ABD'de enflasyonun yavaşlama sinyalleri vermesi ve buna ek olarak perakende satışlardaki düşüş, Amerikan Merkez Bankası'nın (Fed) eylül ayındaki toplantısında politika faizinde değişikliğe gitmeyeceği yönündeki beklentileri güçlendirdi. Para piyasalarındaki fiyatlamalar, Fed'in eylül ayında faiz artırma olasılığının yüzde 30 seviyelerine gerilediğini gösterirken, yıl sonuna kadar yapılacak bir faiz artırımına yönelik beklentiler de zayıfladı. Bu hafta yatırımcıların yakından takip edeceği Fed'in toplantı tutanakları, para politikasının geleceğine dair ipuçları sunabilir. Faiz artırım beklentilerindeki yumuşama, ABD 10 yıllık tahvil faizlerinin 2 baz puan düşerek yüzde 4,68 seviyesine inmesine ve dolar endeksinin yüzde 0,2 azalarak 99,5'e gerilemesine neden oldu. Altının ons fiyatı ise bu gelişmelerle birlikte yüzde 0,5'lik bir artışla 4 bin 396 dolardan işlem görüyor. Diğer yandan, Orta Doğu'daki belirsizliklerin devam etmesi, ekim vadeli Brent petrolün varil fiyatını yüzde 0,1 artırarak 88,7 dolara taşıdı.
Küresel piyasalardaki bu dalgalı seyir, Avrupa ve Asya borsalarında da etkisini gösteriyor. Geçtiğimiz işlem gününü negatif bir seyirle kapatan New York borsasında, Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq endekslerinde hafif düşüşler gözlemlendi. Buna karşın, sosyal medya platformu Reddit'in S&P 500 endeksine dahil edileceği haberiyle hisseleri önemli ölçüde değer kazandı. Avrupa borsalarında ise jeopolitik risklerin petrol fiyatlarını yukarı çekmesiyle satış ağırlıklı bir kapanış yaşandı. Avro Bölgesi'nin ikinci çeyrek Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) büyüme verilerinin beklentiler dahilinde gelmesi, piyasalardaki genel eğilimi değiştirmeye yetmedi. Almanya'da DAX 40 endeksi yükseliş gösterirken, İngiltere, Fransa ve İtalya borsaları hafif düşüşlerle günü tamamladı. Asya piyasalarında ise haftanın ilk işlem gününde genel olarak pozitif bir seyir hakimdi. Teknoloji hisseleri, Fed'in faiz artırım beklentilerinin azalmasından destek bulurken, bölgede açıklanan makroekonomik veriler de piyasaların gündemindeydi. Japonya'da ikinci çeyrek GSYH büyümesinin beklentilerin altında kalması, ekonomik büyümenin yavaşladığına işaret etti. Ancak, haziran ayı sanayi üretimi verilerinin beklentilerin üzerinde gelmesi, bu olumsuz tabloyu bir nebze dengeledi. Bu gelişmeler ışığında Japonya'da Nikkei 225, Çin'de Şanghay Bileşik ve Hong Kong'da Hang Seng endeksleri günü yükselişle tamamladı. Güney Kore borsası ise tatil nedeniyle kapalıydı.
Yurt içinde, Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, geçtiğimiz cuma gününü yüzde 0,28'lik bir artışla 14.172,26 puandan kapattı. Dolar/TL kuru ise haftayı 47,8820 seviyesinden tamamlarken, yeni haftanın ilk işlemlerinde 47,8990 civarında seyrediyor. Analistler, yurt içinde bugün açıklanacak olan temmuz ayı bütçe dengesi verisinin piyasalar tarafından yakından izleneceğini belirtiyor. Teknik açıdan BIST 100 endeksi için 14.300 ve 14.400 puan seviyeleri direnç, 14.100 ve 14.000 puan seviyeleri ise destek olarak öne çıkıyor. Bu hafta yurt dışında önemli bir veri akışı beklenmezken, piyasaların gözü Orta Doğu'daki gelişmelere ve küresel merkez bankalarının para politikalarına çevrilmiş durumda.