Norveç'te Asrın Projesi: Dağ Delinerek Gemi Tüneli Yapılacak
Norveç, denizcilik tarihinde çığır açacak iddialı bir projeye imza atmaya hazırlanıyor. Ülkenin batısında yer alan ve zorlu hava koşullarıyla bilinen Stad Yarımadası'nda, dağ oyularak devasa bir gemi tüneli inşa edilecek. Bu proje, 'Stad Gemi Tüneli' adıyla anılacak ve dünyanın ilk tam ölçekli gemi tüneli olma özelliğini taşıyacak. Planlanan tünel, 1.700 metre uzunluğunda, 50 metre yüksekliğinde ve 36 metre genişliğinde olacak. Bu devasa yapının inşası için yaklaşık 3 milyon metreküp kaya kazılacak. Tamamlandığında, büyük yolcu ve yük gemileri, açık denizin tehlikeli sularına girmeden, dağın içinden sadece 10 dakikada güvenli bir geçiş yapabilecek.
Projenin temel amacı, Avrupa'nın en tehlikeli deniz geçiş noktalarından biri olarak kabul edilen Stadhavet bölgesindeki riskleri ortadan kaldırmak. Yüzyılı aşkın süredir fırtınalar ve devasa dalgalar nedeniyle onlarca geminin battığı ve 30'dan fazla insanın hayatını kaybettiği bu bölge, deniz trafiği için büyük bir tehdit oluşturuyor. Yeni tünel sayesinde, bölgedeki deniz trafiğinin yaklaşık yüzde 81'inin bu güvenli alternatif rotayı kullanması öngörülüyor. Tünel içindeki ulaşım, havalimanlarındaki gibi tek yönlü ve randevulu sistemle, ücretsiz olarak yönetilecek.
Aslında mühendislerin uzun yıllardır hayalini kurduğu bu projede daha önce maliyet artışları nedeniyle bir aksaklık yaşanmıştı. Enflasyonist etkilerle birlikte projenin maliyetinin 5 milyar Norveç Kronu'ndan 8,6 milyar Kron'a (yaklaşık 800 milyon Amerikan Doları) yükselmesi üzerine, geçtiğimiz Mayıs ayında Norveç hükümeti projeyi geçici olarak askıya almıştı. Ancak, Norveç Parlamentosu'ndaki merkez ve sol görüşlü partilerin bütçe konusunda anlaşmaya varmasıyla proje yeniden gündeme geldi. Nihai karar için 19 Haziran'da yapılması planlanan oylama büyük önem taşıyor.
Eğer parlamento onayı çıkarsa, bu tarihi denizcilik projesinde ilk çalışmalara 2027 yılının başlarında başlanması hedefleniyor. Tünelin tamamlanarak gemilerin hizmetine sunulması ise 2031 yılı olarak öngörülüyor. Bu proje ile birlikte Norveç, hem deniz güvenliğini artırmayı hem de bölgedeki ticari denizcilik faaliyetlerini daha verimli hale getirmeyi amaçlıyor. Stad Gemi Tüneli, tamamlandığında sadece Norveç için değil, küresel denizcilik sektörü için de önemli bir dönüm noktası olacak.