Okyanusta 40 Yıllık Gizem: 52 Hertz Sesin Kökeni Aydınlandı
Kuzey Pasifik Okyanusu'nun derinliklerinde tam kırk yıldır yankılanan ve bilimsel çevrelerde büyük bir merak uyandıran benzersiz bir sesin kaynağına dair önemli gelişmeler yaşanıyor. Bilinen hiçbir balina türünün iletişim frekansına uymayan, 52 hertz gibi sıra dışı bir dalga boyunda kaydedilen bu sinyalin kökenini ve neden yalnızca tek bir canlıdan yayıldığını anlamak için yürütülen araştırmalar, deniz biyolojisindeki mevcut iletişim modellerini yeniden sorgulatıyor.
Bu olağanüstü ses dalgaları ilk kez 1989 senesinde Woods Hole Okyanusbilim Enstitüsü'ne bağlı araştırmacılar tarafından tespit edildi. Ardından, 1992 yılının Aralık ayında Whidbey Adası Deniz Hava Üssü'nde görevli teknisyen Joe George, denizaltılarını takip etmek amacıyla kurulan Ses Gözetleme Sistemi (SOSUS) aracılığıyla aynı alışılmadık frekansta bir sinyalin varlığını yeniden raporladı. Deniz kuvvetlerine ait gizliliği kaldırılan kayıtların detaylı analizleri, okyanusun her mevsiminde bu sesin sadece tek bir kaynaktan yayıldığını net bir şekilde ortaya koydu. "52 hertz mavisi" olarak adlandırılan ve "en yalnız balina" unvanıyla da tanınan bu canlı, standart balina türlerinin iletişim kurduğu frekanslardan çok daha yüksek bir perdeden şarkı söylüyor.
Mavi balinalar ve oluklu balinalar gibi büyük deniz memelileri genellikle 10 ila 40 hertz arasındaki frekans aralığında iletişim kurarken, Cornell Üniversitesi'nden araştırmacı Christopher Clark, gizemli canlının tipik bir mavi balina şarkısının karakteristik özelliklerini taşıdığını belirtiyor. Clark'a göre, diğer balina türleri bu sesi duyabiliyor ancak kendi sesleriyle bu kadar yüksek bir frekansa karşılık verebilmeleri mümkün olmuyor. Bu durum, sesin sahibinin iletişim kurmada yalnız kaldığı anlamına geliyor. Uzmanlar, bu benzersiz durumun nedenlerine ilişkin çeşitli hipotezler üzerinde duruyor. Bir olasılık olarak, sesi çıkaran canlının işitme duyusuyla ilgili bir sorunu olabileceği düşünülüyor. Ancak, sesin iletişim kalıplarını koruyor olması, bu teorinin tam olarak doğrulanmasını engelliyor.
Son yıllarda öne çıkan bir diğer teori ise, bu sıra dışı sesin kaynağının mavi balina ile oluklu balina (fin balinası) türlerinin çiftleşmesinden meydana gelmiş melez bir birey olabileceği yönünde. Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) bünyesinde çalışmalarını sürdüren deniz biyoloğu Aimee Lang, okyanus ekosistemlerindeki çevresel değişimlerin ve popülasyonların izole olmasının, melez türlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlayabileceğini ifade ediyor. Jet motorundan daha yüksek bir ses şiddetine ulaşabilen ve derin okyanuslarda binlerce kilometrelik iletişim ağlarını şekillendiren 188 desibellik balina şarkılarının, 40 yıldır kesintisiz devam eden 52 hertzlik bu gizemli melodisinin ardındaki sır perdesini kaldırmak için bilim insanlarının çalışmaları titizlikle devam ediyor.
