Ratko Mladiç'in Defini AB'yi Kızdırdı: Sırbistan'a Üyelik Uyarısı
Lahey'de cezasını çekerken hayatını kaybeden ve "Bosna Kasabı" olarak bilinen savaş suçlusu Ratko Mladiç'in Sırbistan'da resmi bir törenle defnedilme planı, Avrupa Birliği'nde ciddi bir rahatsızlığa yol açtı. Avrupa Birliği Komisyonu'nun genişlemeden sorumlu üyesi Marta Kos, bu tür bir törenin temel Avrupa değerleriyle bağdaşmadığını belirterek Sırbistan'ın tutumunu sert bir dille eleştirdi. Kos, savaş suçlularını yüceltmenin, Avrupa Birliği'nin ve üyelik hedefi olan ülkelerin benimsediği değerlerle çeliştiğini vurguladı.
Slovenya'da düzenlenen Bled Stratejik Forumu'nda açıklamalarda bulunan Kos, Sırbistan'ın 2012 yılından bu yana AB aday ülkesi statüsünde bulunduğunu hatırlatarak, Mladiç'in Srebrenitsa'da binlerce masum insanın, aralarında çok sayıda çocuğun da bulunduğu yaklaşık 8 bin kişinin katledilmesi ve insanlığa karşı işlediği suçlar nedeniyle ömür boyu hapis cezasına çarptırılmış bir figür olduğunu belirtti. Bu gelişmeleri, AB'nin Sırbistan ile ilişkilerinde temel bir değerlendirme unsuru olarak ele alacaklarını ifade etti. Sırbistan Adalet Bakanlığı'ndan yapılan açıklamalarda ise, cenazenin teslim alınması süreciyle ilgili Hollanda makamlarıyla temas halinde olunduğu ve gerekli adımların atılacağı kaydedildi.
Bosna Savaşı sırasında (1992-1995) işlediği soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları nedeniyle Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY) tarafından müebbet hapis cezasına çarptırılan Ratko Mladiç'in cenazesiyle ilgili hazırlıklar Sırp hükümeti tarafından yürütülüyor. Yıllardır sağlık sorunları yaşayan ve son dönemde ciddi bir felç geçirdiği bilinen Mladiç'in naaşının Hollanda makamlarınca ne zaman Sırbistan'a teslim edileceği konusunda henüz kesin bir bilgi bulunmuyor. Sırp yetkililer, cenazenin teslim alınması ve resmi törenin düzenlenmesi konusunda hazırlıklı olduklarını belirtmişlerdi.
Ratko Mladiç, Temmuz 1995'te Bosnalı Sırp birliklerinin komutanı olarak, Birleşmiş Milletler tarafından güvenli bölge ilan edilen Srebrenitsa'ya yönelik saldırıyı yönetmişti. Bu saldırıda yaklaşık 8 bin Boşnak erkek ve çocuk hayatını kaybetmişti. İkinci Dünya Savaşı sonrası Avrupa'da işlenen en vahşi savaş suçlarından biri olarak kabul edilen bu katliamın ardından, suçların izlerini silmek amacıyla cesetler toplu mezarlara gömülmüş ve farklı bölgelere taşınmıştı. Yaklaşık 16 yıl boyunca firari olarak yaşadıktan sonra 2011 yılında Sırbistan'da yakalanarak ICTY'ye teslim edilen Mladiç, 2017 yılında ömür boyu hapis cezasına çarptırılmış, bu ceza 2021'deki temyiz sürecinin ardından kesinleşmişti. Mladiç, Sırbistan'ın bazı kesimleri ve Bosna-Hersek'teki Sırp Cumhuriyeti'nde hala bazı çevrelerce saygıyla anılmaya devam ediyor. Hatta Sırp Cumhuriyeti'nin eski liderlerinden Milorad Dodik, ölümünün ardından Mladiç'i "Sırp halkı için büyük bir şahsiyet" olarak tanımlamıştı.
