Roma Dönemi Batığı: 1600 Yıllık Hazineler Kayseri Limanı'nda Gün Yüzüne Çıktı

İsrail'in tarihi Kayseri Limanı'nın sularında yatan ve yaklaşık 1.600 yıl önce batmış bir Roma ticaret gemisinin enkazından, arkeoloji dünyasını heyecanlandıran buluntular elde edildi. Deniz tabanının kumlu yapısı sayesinde zamanın yıpratıcı etkilerinden büyük ölçüde korunmuş olan bu antik gemi, günümüz araştırmacılarına paha biçilmez bir miras sunuyor. Enkazdan çıkarılanlar arasında, iyi korunmuş bronz heykeller ve bir araya gelerek 20 kilogramlık iki büyük kütle oluşturan binlerce Roma dönemine ait sikke bulunuyor. Bu keşif, Roma İmparatorluğu'nun Akdeniz'deki deniz ticaretinin yoğunluğunu ve sanatsal zenginliğini gözler önüne seriyor.

İsrail Eski Eserler Kurumu'na bağlı uzmanlar ile amatör dalgıçlardan oluşan karma bir ekip tarafından gerçekleştirilen araştırmalar, batık geminin taşıdığı yükün önemini ortaya koydu. Geri dönüşüm amacıyla taşındığı düşünülen bu değerli eserler arasında, mitolojik figürleri canlandıran bronz objeler dikkat çekiyor. Güneş tanrısı Sol'u tasvir eden bir kandil, ay tanrıçası Luna'ya ait bir heykelcik ve Afrika kökenli bir köle başı şeklinde tasarlanmış bir başka kandil, dönemin sanatsal anlayışına dair önemli ipuçları veriyor. Ayrıca, gerçek boyutlu üç bronz heykelin parçaları, balina figürlü süs eşyaları ve üzerinde zarif bir kuğu figürü bulunan yaban domuzu biçimli bir bronz musluk da enkazdan çıkarılanlar arasında yer alıyor. Bu eserlerin çoğu, deniz tabanındaki kumun sağladığı doğal koruma sayesinde neredeyse ilk günkü hallerini muhafaza etmiş durumda.

Enkazdan elde edilen buluntuların en dikkat çekici olanlarından biri, binlerce Roma sikkesinin oluşturduğu iki büyük metal kütlesi. Zamanla birbirine kaynayarak yaklaşık 20 kilogram ağırlığa ulaşan bu sikke yığınları, geminin içinde bulunduğu kapların şeklini almış durumda. Yapılan ilk incelemelerde, bu sikkelerin üzerinde MS 312 ile 337 yılları arasında hüküm sürmüş olan Batı Roma İmparatoru Büyük Constantine ile rakibi Doğu Roma İmparatoru Licinius'un tasvirlerinin bulunduğu tespit edildi. Bu durum, geminin battığı döneme ışık tutarken, aynı zamanda imparatorluk içindeki siyasi atmosfer hakkında da bilgi veriyor. Kazılarda ayrıca, gemi mürettebatının günlük su ihtiyacını karşılamak için kullandığı büyük çömlek testilere ait parçalar da bulundu.

Uzmanlar, geminin batıktan çıkarılan eserlerin deniz tabanına yayılma biçimini inceleyerek, bu yapının büyük olasılıkla geri dönüştürülmek üzere metal hammaddesi taşıyan bir ticaret teknesi olduğunu belirtiyor. Araştırmacılara göre, gemi limana yaklaşırken şiddetli bir fırtınaya yakalanmış, sürüklenerek dalgakıranlara ve sığ kayalıklara çarparak batmış. Bu keşif, Roma İmparatorluğu'nun barış ve istikrar döneminde Kayseri Limanı'nın ne kadar önemli bir ticaret merkezi olduğunu ve ne denli yoğun bir deniz trafiğine ev sahipliği yaptığını kanıtlar nitelikte. Elde edilen veriler, dönemin Akdeniz ticaret ağlarının genişliği ve karmaşıklığı hakkında da değerli bilgiler sunuyor.