Sarımsak Fiyatları Tavan Yaptı: Tarlada Bolluk, Tezgahta Fahiş Fiyat
Türkiye'nin önde gelen sarımsak üretim merkezlerinde bu sezon hasat dönemi tamamlandı. Kastamonu, Gaziantep ve Kahramanmaraş gibi bölgelerde elde edilen veriler, geçen seneye kıyasla rekoltede önemli bir artış yaşandığını gösteriyor. Üreticiler, rekoltenin yüzde 25 ila 40 arasında arttığını belirtiyor. Ancak bu bolluk, ne yazık ki tarladaki çiftçinin satış fiyatlarına aynı oranda yansımadı. Aksine, üretici fiyatlarında düşüş yaşanırken, büyükşehirlerdeki market ve manav raflarında sarımsak fiyatları adeta uçtu.
Tarlada üreticilerin elindeki sarımsağın kilogram fiyatı, rekoltedeki artışın etkisiyle belirgin şekilde geriledi. Geçtiğimiz yıl kilogramı 120 ila 150 lira arasında alıcı bulan meşhur Taşköprü sarımsağı, bu sezon tarlada 100 ila 120 lira bandına düştü. Benzer bir durum, Araban sarımsağında da gözlemleniyor. Geçen yıl kilogramı 60 lira civarında satılan Araban sarımsağının fiyatı, bu yıl 30 ila 40 liraya kadar gerilemesine rağmen çiftçiler alıcı bulmakta zorlanıyor. Üreticiler, kontrolsüz ekim ve arz fazlalığı nedeniyle fiyatların düştüğünü ancak bu düşüşün nihai tüketiciye ulaşmadığını ifade ediyor.
Tarladaki bu fiyat düşüşü, ürünlerin büyükşehirlerdeki perakende noktalarına ulaşmasıyla birlikte tam tersine döndü. Özellikle İstanbul gibi metropollerde sarımsak fiyatları adeta astronomik rakamlara ulaştı. İstanbul'daki market raflarında Taşköprü sarımsağının kilogram fiyatı 350 ila 400 liraya kadar çıkarken, Araban sarımsağının kilogramı ise 170 ila 200 lira aralığında satılıyor. Bu durum, sarımsağın tek bir dişinin bile cep yakan bir maliyete ulaşmasına neden oluyor.
Yapılan hesaplamalara göre, bir kilogram sarımsakta ortalama 10 ila 12 baş bulunuyor ve her başda ise yaklaşık 10 diş yer alıyor. Bu verilere göre, İstanbul'da tüketiciler, bir yemeklerine lezzet katmak için ekledikleri tek bir diş Taşköprü sarımsağı için yaklaşık 3 lira ödeme yapmak durumunda kalıyor. Araban sarımsağının tek bir dişi için ise bu maliyet yaklaşık 1,5 liraya ulaşıyor. Üreticiden tüketiciye ulaşana kadar katlanan bu devasa fiyat farkı, aracıların ve tedarik zincirindeki diğer unsurların kar marjlarının ne kadar yükseldiğini de gözler önüne seriyor.
