Sason'da İpek Böcekçiliği Canlandı: 170 Aileye Ek Gelir, 12 Ton Üretim Hedefi
Batman'ın Sason ilçesinde, ipek böcekçiliği faaliyetleri gösterdiği canlanmayla yöre halkı için önemli bir gelir kaynağı haline geldi. Geçtiğimiz yıl 7,5 ton yaş koza üretimi gerçekleştirilen bölgede, bu yılki hasat döneminde hedeflenen 10 ila 12 tonluk rekolte ile sektörel büyümenin ivme kazanması bekleniyor. Bu gelişme, yerel ekonomiye olan katkının yanı sıra kırsal kesimde yaşayan ailelerin refah seviyesini de yükseltme potansiyeli taşıyor.
Sason'da kökleri 1980'li yıllara dayanan ipek böcekçiliği, 1990'lı yıllarda önemli bir duraklama dönemine girmişti. Ancak 2009-2010 yıllarında birkaç girişimci ailenin başlattığı yeniden canlandırma çabaları, zamanla başarıyla yayılarak günümüzde yaklaşık 170 ailenin düzenli bir ek gelir elde etmesini sağlayan bir üretim modeline dönüştü. Devlet desteklerinin de etkisiyle sürdürülen bu çalışmalar, bölgenin ekonomik kalkınmasına önemli bir ivme kazandırıyor.
Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Tarım ve Orman İlçe Müdürü Hasip Okay, Sason'da ipek böcekçiliğinin temel olarak dut ağaçlarının yapraklarıyla beslenen ipek böceklerinden koza elde edilmesi esasına dayandığını belirtti. Okay, geçmişte yaygın olan ancak 1990'larda gerileyen bu faaliyetin, modern yöntemlerle yeniden canlandırıldığını vurguladı. İlçede şu anda 170 ailenin bu işle meşgul olduğunu ifade eden Okay, ipek böcekçiliğinin ekonomik ve sosyal faydalarına dikkat çekti. İstihdam yaratması, aile bütçelerine katkı sağlaması, dut yetiştiriciliğini teşvik etmesi ve yerel ekonomiyi canlandırması gibi ekonomik etkilerinin yanı sıra, göçü azaltma, kadın emeğini değerlendirme, kültürel mirasın korunması ve kırsal kalkınmayı destekleme gibi sosyal faydaları da bulunduğunu sözlerine ekledi. Geçtiğimiz yıl 7,5 ton yaş koza üretiminin ilçe ekonomisine yaklaşık 9 milyon 375 bin lira katkı sağladığını belirten Okay, bu yılki hedefin 10 ila 12 ton arasında olduğunu yineledi.
Üreticilerden Yusuf Aktaş, 2009 yılından bu yana ipek böcekçiliğiyle uğraştığını ve bu sürecin oldukça zahmetli olduğunu paylaştı. Bursa'dan temin edilen yumurtaların ilk evreden itibaren titiz bir bakım gerektirdiğini anlatan Aktaş, ipek böceğinin sadece dut yaprağıyla beslendiğini ve yaprakların böceğin gelişim evrelerine göre incelikten kalına doğru kıyılarak verildiğini belirtti. En son evrede dallar üzerinde beslenen böceklerin ardından pupa dönemine geçildiğini ve sonrasında kendi kozalarını örmeye başladıklarını dile getiren Aktaş, bu meşakkatli sürecin özellikle yaprak tedariği zorlaştığında daha da güçleştiğini ifade etti. Ailesiyle birlikte bu işten ek gelir elde ettiklerini ve devletin de kendilerine destek olduğunu sözlerine ekledi. Uzun yıllardır bu alanda üretim yapan bir diğer üretici Firyaz Aktaş ise, ailece büyük bir emek harcayarak bu geleneksel üretimi sürdürmeye devam ettiklerini belirtti. Yetkililer, üreticilerin gayreti ve uygun iklim koşullarının bir araya gelmesiyle bu yılki yaş koza üretiminde önemli bir artışın beklendiğini, hedeflenen 10-12 tonluk üretimin hem aile gelirlerini hem de bölge ekonomisine olan katkıyı daha da yükselteceğini vurguladılar. Elde edilen ipek liflerinin giyimden tekstile, ev tekstilinden tıbbi uygulamalara kadar geniş bir kullanım alanına sahip olması, bu üretimin önemini daha da artırıyor.