Tarihi Batavia Gemisi Kapsamlı Bakım İçin Karaya Çıkarılıyor
Hollanda'da 17. yüzyılın önemli denizcilik örneklerinden biri olan Batavia gemisinin birebir ölçülerdeki kopyası, kapsamlı bir bakım süreci için özel bir operasyonla karaya nakledilecek. Yaklaşık otuz yıldır Lelystad limanında su üzerinde ziyaretçilerini ağırlayan 56 metre uzunluğundaki ve yaklaşık 650 ton ağırlığındaki bu devasa ahşap yapı, geçireceği onarım sürecinin ardından müzedeki yeni yerinde sergilenmeye devam edecek.
Batavia gemisinin karaya çıkarılması sıradan bir vinçle mümkün olmayacak. Bu tarihi yapıyı güvenli bir şekilde taşımak amacıyla özel olarak tasarlanmış 40 metre uzunluğunda ve 87 tonun üzerinde ağırlığa sahip bir çelik taşıyıcı platform hazırlanmıştır. Gemi, bu özel taşıyıcının üzerine dikkatlice yerleştirildikten sonra, bakımının yapılacağı müze alanına doğru yolculuğuna başlayacak. Operasyonun 19 Eylül 2026 tarihinde başlaması planlanmakta olup, Batavia'nın Lelystad'dan Amsterdam'daki kuru havuza sekiz saatlik bir deniz yolculuğu ile taşınması öngörülüyor. İlginç bir detay olarak, geminin büyük direklerinin dahi sökülmeden bu taşıma sırasında yerinde bırakılacağı belirtildi.
Bakım ve onarım hazırlıklarının tamamlanmasının ardından Batavia, tekrar Lelystad'a geri getirilecek. Son aşamada ise çok sayıda tekerleğe sahip özel bir nakliye aracı kullanılarak, müzenin arazisindeki belirlenen yeni sergileme alanına taşınacak. Bu süreçte, geminin ahşap gövdesinin kontrollü bir şekilde kurutulması hedefleniyor. Ayrıca, yıllardır su altında kaldığı için ulaşılması güç olan ve bakım gerektiren bölümlerinde detaylı çalışmalar yapılacak. Bu yöntem, geminin yapıldığı dönemdeki ahşap işçiliğinin korunmasına ve uzun ömürlü olmasına katkı sağlayacak.
Batavia'nın bu etkileyici kopyasının inşası, 1985 yılında başlamış ve usta gemi yapımcısı Willem Vos'un liderliğinde on yıl sürmüştür. Projede, 17. yüzyılda kullanılan geleneksel gemi inşa tekniklerine sadık kalınarak mümkün olduğunca otantik bir yapı hedeflenmiştir. Bu süreçte, mesleki eğitim programları kapsamında 600'den fazla genç de aktif rol almıştır. Gemi, 7 Nisan 1995 tarihinde Kraliçe Beatrix tarafından resmen hizmete açılmış ve o günden bu yana 5 milyonu aşkın ziyaretçiyi ağırlamıştır. Hatta Batavia, 2000 Sidney Olimpiyatları vesilesiyle Avustralya'ya da götürülerek uluslararası alanda tanınırlık kazanmıştır.
Günümüzde sergilenen geminin ilham kaynağı olan orijinal Batavia'nın hikayesi ise trajik bir sonla noktalanmıştır. 1628 yılında Hollanda Doğu Hindistan Şirketi tarafından inşa edilen ve değerli yüklerle Endonezya'ya doğru yola çıkan gemi, 4 Haziran 1629 tarihinde Batı Avustralya kıyılarındaki kayalıklara çarparak batmıştır. Ancak asıl felaket, geminin batmasından sonra yaşanmıştır. Kurtularak ıssız adalara sığınan mürettebat arasında çıkan anlaşmazlıklar ve çatışmalar sonucunda 100'den fazla kişi hayatını kaybetmiştir. Geminin enkazının yeri ise uzun yıllar boyunca gizemini korumuş, 1963 yılında yapılan keşiflerle yeniden gün yüzüne çıkarılmıştır. Orijinal Batavia'dan günümüze ulaşan nadir parçalar Avustralya'da özenle korunurken, Hollanda'daki bu titizlikle inşa edilmiş kopya, kapsamlı bakımın ardından yeni sergileme konseptiyle izleyicileriyle buluşmaya devam edecektir.
