Çanakkale'de 86 Bin Yıllık Mağarada Tarihi Keşif: Neandertallerin Şaşırtan Davranışı Ortaya Çıktı
Çanakkale'nin Çan ilçesinde yer alan ve insanlık tarihinin derinliklerine ışık tutan İnkaya Mağarası'nda gerçekleştirilen arkeolojik kazı çalışmaları, bilim dünyasında büyük heyecan yarattı. 86 bin yıllık geçmişe sahip olan bu önemli merkezde, son teknoloji termal dronlar kullanılarak yapılan detaylı incelemeler sonucunda, daha önce fark edilmemiş devasa bir doğal oluşum gün yüzüne çıkarıldı. Yaklaşık 130 metre uzunluğa ve 30 metre genişliğe sahip olduğu belirlenen bu muazzam çakmaktaşı kütlesi, bölgenin Paleolitik Çağ insanları için ne denli kritik bir kaynak olduğunu gözler önüne seriyor. Kazı çalışmalarının başkanı Prof. Dr. İsmail Özer, bu bulgunun dünya genelinde eşine az rastlanan örneklerden biri olduğuna dikkat çekerek, elde edilen verilerin Neandertallerin yaşam biçimleri ve kaynak kullanımları hakkında önemli bilgiler sunduğunu belirtti.
İnkaya Mağarası'nda yürütülen kazıların bu yılki bölümünde, özellikle Anadolu ve Balkanlar arasındaki eski insan göç yolları üzerinde yoğunlaşan araştırmalar, termal dron teknolojisinin sunduğu imkanlarla yeni bir boyut kazandı. Toprak altı yapılar ve kayalık alanların hassas bir şekilde taranmasıyla tespit edilen 130 metrelik çakmaktaşı kütlesi, Prof. Dr. Özer tarafından yapılan analizlerle değerlendirildi. Bu devasa doğal oluşumun, Paleolitik Çağ insanlarının hem alet yapımında kullandıkları ana ham madde kaynağı hem de yaşam alanlarının kendisi olması bakımından olağanüstü bir özellik taşıdığı vurgulandı. Prof. Dr. Özer, bu keşfin, o dönemin insanlarının teknolojik ve sosyal pratiklerini anlamamız açısından paha biçilmez bir fırsat sunduğunu ifade etti.
Kazı Başkanı Prof. Dr. İsmail Özer, İnkaya Mağarası sakinlerinin, ana ham madde kaynağına bu denli yakın olmalarının, alet üretim süreçlerinde dikkate değer bir rahatlığa yol açtığını gözlemlediklerini aktardı. Normal şartlarda, Neandertallerin ham maddeleri genellikle uzak mesafelerden getirmeleri nedeniyle, yontma taş aletlerin her parçasını büyük bir özenle kullandıklarını belirten Özer, şu çarpıcı detayı paylaştı: "İnkaya sakinleri, doğrudan kayalıklardan kopardıkları parçalarla günlük ihtiyaçlarını karşılıyor ve bu malzemeleri kullanımlarından sonra adeta müsrifçe terk edebiliyorlardı. Kazı alanlarında, sadece tek bir yontma işleminden geçirilmiş ve birkaç kilogram ağırlığındaki bir çakmaktaşı parçasının olduğu gibi bırakıldığına bile tanık oluyoruz." Bu durum, o dönemin insanlarının kaynak bolluğu karşısındaki davranışlarını ve alet üretme pratiklerini yeniden düşünmemize neden oluyor.
Buzul Çağı gibi zorlu iklim koşullarında yaşayan insanların İnkaya Mağarası'nı tercih etmesinde, çevrede bulunan jeotermal kaynakların büyük rol oynadığına da değinildi. Prof. Dr. Özer, bu sıcak su kaynaklarının, o dönemdeki insanlar için konforlu bir mikro klima ortamı yarattığını ve mağaranın yaşanabilirlik potansiyelini artırdığını belirtti. Kazı çalışmalarında onuncu sezona ulaşmanın gururunu yaşadıklarını dile getiren Prof. Dr. Özer, önümüzdeki yıl, bu önemli keşifleri ve elde edilen tüm bulguları içeren kapsamlı bir bilimsel monograf çalışmasını yayımlamayı planladıklarını müjdeledi. Bu çalışma, İnkaya Mağarası'nın insanlık tarihi içindeki yerini daha net bir şekilde ortaya koyacak.
