Çekici Kaybolan Adam, Roma Dönemi'ne Ait 35 Kilo Altın Buldu
İngiltere'nin Suffolk bölgesindeki sakin kırsalında, basit bir kayıp eşya arayışı, ülkenin en önemli arkeolojik buluntularından birine dönüştü. Bir çiftçinin kaybolan çekicini bulmak için metal dedektörüyle araziye çıkan amatör bir defineci, tesadüfen Roma İmparatorluğu dönemine ait, paha biçilmez bir hazineyi gün yüzüne çıkardı. Bu rastlantısal keşif, yalnızca kayıp bir aletin bulunmasıyla kalmadı, aynı zamanda Britanya topraklarındaki Roma varlığına dair önemli ipuçları sunan tarihi bir serveti de ortaya çıkardı.
Olayın geçmişi, 1992 yılının sonlarına dayanıyor. Çiftçi Peter Whatling, kendi arazisinde ne zaman ve nasıl kaybettiğini bilmediği bir çekici bulabilmek için yakın arkadaşı Eric Lawes'tan yardım istedi. Lawes, bu amaçla ödünç aldığı hassas bir metal dedektörüyle arazide sistematik bir arama başlattı. Ancak Lawes, aradığı çekiciden çok daha fazlasını bulacaktı. Dedektörünün yerin altından sürekli olarak güçlü metal sinyalleri verdiğini fark etmesi üzerine, bu sinyallerin kaynağını merak ederek kazı yapmaya başladı. İlk kazı çalışmaları sonucunda toprağın altından çıkan parlak objeler, Lawes'i hem şaşırttı hem de heyecanlandırdı. Bulunanlar arasında antik dönemlere ait olduğu anlaşılan sikkeler, işlenmiş gümüş parçalar ve altın takılar bulunuyordu.
Bu olağanüstü buluntuların ardından durum derhal yetkililere bildirildi. Arkeoloji uzmanları kısa sürede olay yerine intikal ederek hassas bir inceleme başlattı. Ertesi gün bölgede acil bir kurtarma kazısı başlatıldı ve bulunan tüm objelerin yerleri, durumları ve çevreleriyle birlikte büyük bir titizlikle kayıt altına alındı. Kazıların ilerlemesiyle birlikte, başlangıçta bulunan sikkeler ve mücevherlerin yanı sıra, gümüşten yapılmış mutfak kapları, döneme ait olduğu düşünülen süs eşyaları ve küçük ahşap kutunun parçaları da gün yüzüne çıkarıldı. Tüm bu buluntuların toplam ağırlığının yaklaşık 34 ila 35 kilogram civarında olduğu belirlendi. Bu devasa koleksiyon, 14.865 adet altın, gümüş ve bronz Roma sikkeleri, yaklaşık 200 adet özenle işlenmiş altın ve gümüş kolye, bilezik ve yüzük gibi değerli mücevherler ile çeşitli gümüş mutfak gereçlerini içeriyordu.
Arkeologların detaylı incelemeleri, bu zenginliğin zamanla çürümüş ahşap bir kutu içerisinde, belirli bir düzen ve özenle gömüldüğünü ortaya koydu. Nesnelerin büyük bir kısmının şaşırtıcı derecede iyi korunmuş olması, uzmanları hayran bıraktı. Yapılan araştırmalar ve analizler sonucunda, hazinenin Roma İmparatorluğu'nun Britanya'daki hakimiyetinin zayıflamaya başladığı ve siyasi istikrarsızlığın arttığı MS 5. yüzyılın başlarında gömülmüş olabileceği tahmin ediliyor. Dönemin karmaşık siyasi atmosferi göz önüne alındığında, bu değerli varlıkların olası bir tehlikeden korunmak amacıyla geçici olarak saklandığı düşünülüyor. Ancak hazinenin asıl sahiplerinin kim olduğu ve neden geri dönemedikleri konusunda kesin bilgilere ulaşılamadı. İngiliz makamları tarafından 1993 yılında resmi olarak 'ulusal hazine' statüsüne alınan bu koleksiyonun, dönemin ekonomik koşullarına göre yaklaşık 1,75 milyon sterlin değerinde olduğu belirlendi. Bu astronomik meblağ, yasalara uygun olarak arazi sahibi ile hazineyi bulan kişi arasında paylaştırıldı.
