Google'da Sahte Yorumlara Geçit Yok: İşletmelere Milyonlarca Lira Ceza Kesildi
Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu, tüketicileri aldatıcı nitelikteki reklamlar ve haksız ticari uygulamalara karşı yürüttüğü titiz denetimler sonucunda yılın başından itibaren toplamda 218 milyon lirayı aşan idari para cezası uyguladı. Müşteri geri bildirimlerini kasıtlı olarak saklayan çevrimiçi platformlardan, aynı lokasyonda birden fazla sahte işletme adı altında faaliyet gösteren yemek siparişi uygulamalarına ve ürün ambalajlarında yanıltıcı bilgiler sunan firmalara kadar birçok farklı alanda tespit edilen ihlaller, ağır yaptırımlarla karşılaştı.
Reklam Kurulu'nun 13 Ağustos tarihinde gerçekleştirdiği toplantıda, incelenen 105 dosya ele alındı. Bu dosyalar arasından mevzuata aykırı bulunan 87 tanesi hakkında toplam 32 milyon 683 bin 631 lira idari para cezası kesilmesi kararlaştırıldı. Yapılan açıklamada, yılın başından bu yana yaklaşık 26 bin başvurunun değerlendirilmesi neticesinde, tüketicileri yanıltan ve yasal düzenlemelere uymayan reklamlar ile haksız ticari uygulamalar gerekçesiyle toplamda 218 milyon 478 bin 14 lira tutarında cezai işlem uygulandığı vurgulandı.
Kurulun gündeminde yer alan önemli konulardan biri de, satın alınan ürünlere ilişkin yapılan tüketici yorumlarının platformlarda yayımlanmamasıydı. Somut ve geçerli bir gerekçe sunulmaksızın, şirketlerin kendi belirledikleri kurallara aykırı olduğu gerekçesiyle müşteri yorumlarını yayınlamamasının, 'haksız ticari uygulama' olarak değerlendirildiği belirtildi. Hatta, bir tüketici değerlendirmesinin, içeriğinde hiçbir değişiklik yapılmadan farklı bir kategori altında yayımlanması mümkünken, bu sorumluluğun tüketiciye yüklenerek yorumun reddedilmesi nedeniyle ilgili şirkete 2 milyon 167 bin 412 lira para cezası verilmesi kararlaştırıldı.
Ayrıca, yapılan denetimlerde, gerçekte tek bir restoran işletmesi olmasına rağmen, çevrimiçi yemek siparişi platformlarında çok sayıda farklı işletme adı ve hayali adres kullanıldığına dair ciddi bulgulara ulaşıldı. Bu tür yanıltıcı yöntemlerle, tüketicilerin birbirinden bağımsız birçok işletmenin farklı yerlerde faaliyet gösterdiği yönünde yanlış bir algı oluşturulduğu tespit edildi. Bu durumun, hem üreticiyi hem de ürün değerlendirmeleri ve teslimat adresleri konusunda tüketicileri aldatıcı nitelikte olduğu ve aynı zamanda haksız rekabete yol açtığı kaydedildi. Bu usulsüz uygulamalar nedeniyle ilgili iki yemek platformu şirketi hakkında yasal mevzuat çerçevesinde idari yaptırımlar uygulanmasına karar verildi.
Başka bir dosyada ise, 'çerez tatlısı' adı altında pazarlanan bir ürünün ambalajında fındık, Antep fıstığı ve kayısı çekirdeği gibi malzemelerin görsellerinin öne çıkarıldığı ancak ürünün içeriğinde bu malzemelerin oranının oldukça düşük (%4 fındık, %3 Antep fıstığı, %3 kayısı çekirdeği) olduğu saptandı. Ürünün asıl yüksek oranlı içeriği olan yer fıstığının (%49,5) ise ambalaj görselinde yer almaması, tüketicilerde ürünün içeriği ve bileşen oranları hakkında gerçeği yansıtmayan bir algı oluşturma potansiyeli taşıdığı değerlendirildi. Bu nedenle, söz konusu yanıltıcı ambalaj uygulaması mevzuata aykırı bulunarak ilgili firmaya para cezası kesildi. Bakanlık yetkilileri, tüketicilerin ekonomik çıkarlarını korumak, doğru bilgiye erişimlerini sağlamak ve piyasada adil bir rekabet ortamını güçlendirmek adına denetim ve yaptırım çalışmalarını kesintisiz sürdüreceğini belirtti.