Ulaşım Maliyetleri Tavan Yaptı: Adana-İstanbul Yolu Cep Yakıyor
Son dönemde gelen zamlar, Türkiye'deki ulaşım maliyetlerini akıl almaz boyutlara taşıdı. Özellikle akaryakıt, köprü ve otoyol ücretlerindeki artışlar, hem bireysel araç sahiplerini hem de ticari taşımacılık yapan firmaları derinden etkiliyor. Yeni Parti Adana Milletvekili Orhan Sümer, bu konudaki endişelerini dile getirerek, Adana-İstanbul arasındaki ulaşım maliyetlerinin geldiği noktayı gözler önüne serdi. Sümer'in paylaştığı rakamlar, yalnızca bir yıl içinde maliyetlerin katlanarak arttığını ve sıradan bir vatandaşın veya nakliyecinin belini büktüğünü ortaya koyuyor.
Milletvekili Sümer'in verdiği bilgilere göre, 2023 yılında Adana'dan İstanbul'a bir tırın otoyol, akaryakıt ve köprü masrafları dahil olmak üzere toplam maliyeti yaklaşık 9 bin 706 lira civarındaydı. Ancak günümüz itibarıyla bu rakam, dudak uçuklatıcı bir artışla 29 bin 345 liraya yükselmiş durumda. Bu, bir yıl içinde yüzde 200'den fazla bir artış anlamına geliyor. Bu durum, özellikle lojistik sektöründe faaliyet gösteren firmalar için operasyonel maliyetleri ciddi şekilde artırırken, bu maliyetlerin nihayetinde ürün fiyatlarına yansıyacağı öngörülüyor.
Maliyet artışlarının sadece genel toplamda değil, kalem kalem de dikkat çekici olduğu görülüyor. Adana-İstanbul arasındaki yaklaşık 930 kilometrelik mesafede, 2023'te bir tır şoförünün sadece akaryakıt gideri 8 bin 694 lira iken, bugün bu rakamın 24 bin 150 liraya fırladığı belirtiliyor. Bu durum, motorinin litre fiyatındaki dramatik yükselişin bir sonucu olarak karşımıza çıkıyor. Son üç yılda motorinin litre fiyatının 27 liradan 80 liraya kadar çıkması, taşımacılık sektörünün en büyük maliyet kalemi olan akaryakıt giderlerini olağanüstü seviyelere taşıdı. Bu artışlar, sadece tır şoförlerini değil, aynı zamanda şehirlerarası otobüs firmalarını ve diğer ticari araç kullanıcılarını da doğrudan etkiliyor.
Yap-işlet-devret modeliyle yapılan otoyolların da maliyetleri artırdığına dikkat çeken Sümer, Adana-Ankara arasındaki otoyol geçiş ücretinin 2023'te 295 lira iken, bugün yüzde 561'lik bir artışla bin 950 liraya ulaştığını vurguladı. Sümer, bu denli yüksek oranlı zamların sorumlusunun, ekonomiyi yöneten iktidar olduğunu belirtti. Ülkenin soğan gibi temel ürünleri bile ithal etmek zorunda kaldığı bir ortamda, çiftçinin, şoförün ve esnafın desteklenmediğini savunan Sümer, iktidarın çiftçiye alım garantisi vermeyip, az sayıda firmaya yaptırılan otoyol ve köprüler için geçiş garantisi verdiğini söyledi. Bu firmalara her ay Hazine'den ödemeler yapıldığını ve otoyol ile köprü ücretlerindeki yıllık artışların yüzde 300 ila 561 arasında değiştiğini ifade etti. Bu durum, kamu kaynaklarının kullanımındaki öncelikler konusunda da soru işaretleri yaratıyor.